TÜRKİYE - AVRUPA BİRLİĞİ KARMA PARLAMENTO KOMİSYONU

AVRUPA PARLAMENTOSU İLE İLİŞKİLER :
Türkiye-AB Karma Parlamento Komisyonu (KPK) Toplantıları:

  1. Hukuki Dayanak ;

    2. Türkiye-AB Karma Parlamento Komisyonu, Türkiye-AB ortaklığının demokratik denetim organı olarak düşünülmüştür ve Ankara Anlaşmasının 27.  maddesi uyarınca oluşturulmuştur.Türkiye-AB Karma Parlamento Komisyonu’nun hukuki dayanağı  12 Eylül 1963 tarihinde Ankara’da imzalanan “Türkiye ve AET Arasında Bir Ortaklık Yaratan Anlaşma”nın 27. maddesidir.
    Söz konusu 27.madde de;
    “... bir yandan Avrupa Parlamenter Asamblesi, topluluğun Ekonomik ve Sosyal Komitesi ve öteki organları ile, öte yandan, Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Türkiye’nin yukarıdaki maddeleri karşılayan organları arasında işbirliğini ve temasları kolaylaştırmak için her türlü tedbiri ...”
    alma görevini vermiştir.
    KPK, iç tüzüğünün birinci maddesinde de belirtildiği üzere, 14 Mayıs 1965 tarihli Avrupa Parlamentosu, 22 Haziran ve 14 Temmuz 1965 tarihli TBMM ve Cumhuriyet Senatosu kararları ile 27 Temmuz 1965 tarihli (1/65) Ortaklık Konseyi Kararı ile faaliyetine başlamıştır.

  2. Avrupa Parlamentosu  Ziyaretleri :

    3. 22. yasama döneminden itibaren Türkiye-AB Karma Parlamento  Komisyonu’ndan oluşan bir heyet düzenli olarak

    • Avrupa Parlamentosu (AP) Genel Kurul çalışmalarını izlemek;
    • AP tarafından kabul edilecek belgeler (AP raporları, kararları, tavsiye ve görüşleri) öncesinde görüşmeler yaparak AP milletvekillerinin doğrudan bilgilendirilmesini sağlamak;
    • AP yetkilileri ile çeşitli düzeyde temaslarda bulunmak; 
    • ihtiyaç duyulduğunda Türkiye’nin tezlerini anlatmak

    üzere Brüksel ve Strazburg’ a yılık ziyaretler  gerçekleştirmektedir.  Bahse konu ziyaretlere Türkiye Karma Parlamento Komisyonundan seçilen  5 - 6 milletvekili ve heyete refakat eden  Dış İlişkiler ve Protokol Müdürlüğü Karma Parlamento Uluslar arası Sekretaryası Müdürlüğünden 1kişi katılmaktadır. 

  3. KPK’nın Yapısı ;

    4. KPK, TBMM ve Avrupa Parlamentosunun eşit sayıdaki 25’er milletvekilinden
    oluşmaktadır. Komisyon Divanı, KPK iç tüzüğünün üçüncü maddesi uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisi Heyeti Başkanı ile Avrupa Parlamentosu Heyeti Başkanı ve  Başkan Yardımcılarından meydana gelir.
    Haziran 2009’da Avrupa Parlamentosu seçimleri ile KPK Avrupa Parlamentosu Divanı, 1 Eş Başkan ve 2 Eş Başkan yardımcısından oluşmaktadır. Ancak, TBMM 23. Dönem 4. Yasama döneminde KPK TBMM Kanadı Başkanlık Divanı, 1 Eş Başkan ve 4 Eş Başkan yardımcısından oluşmuştur.

  4. KPK Toplantıları ;

    5. İlke olarak KPK yılda üç kere toplanır. Komisyon, KPK Eş Başkanları   tarafından  toplantıya çağrılır.  

    • Toplantılar sıra ile Türkiye’de ve Avrupa Parlamentosu’nun bulunduğu şehirlerden birinde yapılır. İlk olarak yılda iki toplantı öngörülmüş iken, Nisan 1980 tarihli bir toplantıda bu sayı 3’e çıkarılmıştır. Ancak uygulamada bu sayıya ulaşılamamış, 1980 askeri darbesinden sonra Türkiye-AT ilişkileri durma noktasına gelmesi nedeniyle Komisyon toplantıları da kesintiye uğramıştır. Avrupa Parlamentosunun 29 Eylül 1994 tarihinde insan hakları ve DEP Davası ile ilgili olarak aldığı tek taraflı kararlar nedeniyle toplantılar bir kez daha askıya alınmış ve üyeler 11-13 Ekim 1993 tarihinde Brüksel’de yapılan 37inci toplantıdan sonra bir süre bir araya gelememişlerdir.
    • Halen geçerli olan uygulamaya göre, Komisyon yılın ilk yarısında AB kentlerinden birinde (genellikle Brüksel’de) ve ikinci yarısında ise Türkiye’de olmak üzere yılda iki kez toplanmaktadır. Komisyon toplantılarının  bir ay kadar öncesinde  Başkanlık Divanı üyeleri bir araya gelerek gelecek toplantı programı ve  gündemini oluşturmaktadır.

    İlke olarak oturumlar sıra ile Türkiye'de ve Avrupa Parlamentosu veya Avrupa Parlamentosu’nun toplandığı şehirlerden birinde (Brüksel veya Strazburg) yapılır.

  5. KPK Toplantı Şekli ;

    6. Komisyon toplantıları, Komisyon aksine bir karar almadıkça, kamuya açık  değildir. Ortaklık Konseyi üyeleri, AET Komisyonu ve Konseyi üyeleri, Türkiye ve Topluluğa üye devletler hükümetlerinin temsilcileri, Topluluğun diğer kuruluşlarının temsilcileri ve diğer kişiler komisyonun özel kararıyla bir toplantıya katılmaya veya bu toplantıda söz almaya davet edilebilirler.

  6. KPK Uluslararası Delegasyon Sekretaryası ;

    7. Komisyonun sekreterlik işleri, Avrupa Parlamentosunun Sekretaryası ve TBMM KPK uluslararası  Delegasyon Sekretaryası ile işbirliği halinde yürütülür. Sekreterya tarafından her oturumun özet tutanağı kaleme alınmakta, KPK Üyelerinin düzeltme önerileri alındıktan sonra, gelecek oturumun açılışında tutanağın son şekli Komisyonun onayına sunulmaktadır.

  7. KPK Toplantı Dilleri ;

    8. Danimarkaca, Almanca, Yunanca, İngilizce, İspanyolca Fransızca, İtalyanca, Hollandaca, Portekizce ve Türkçe Komisyonun resmi dilleridir.

  8. KPK Toplantılarına Katılım ve Son Toplantı

    9. KPK’ nın Türkiye’de yapılan genel kurul toplantılarına AP kanadı üyesi ve TBMM kanadı üyesi milletvekilleri ile birlikte Türkiye’de AB konusunda çalışmakta olan kurum/kuruluşların temsilcileri, basın izleyici olarak katılmaktadır. Son KPK toplantısı (63 KPK Toplantısı), Belçika, Brüksel’de 22-23 Şubat 2010 tarihlerinde Avrupa Parlamentosu’nda yapılmıştır.

     

  9. Avrupa Parlamentosu tarafından düzenlenen Seminer, Toplantılar:

    10. Avrupa Parlamentosu’nun (AP) üye ve aday ülkelerle düzenlediği
    seminer ve toplantılar çerçevesinde parlamentomuza gelen davetlere, toplantı konularına göre ihtisas ve uluslararası komisyonlarımızdan temsilcilerin katılımı sağlanmaktadır.   Avrupa Parlamentosu tarafından Üye ve Aday Ülkeler Parlamento İrtibat Görevliler toplantısı (IPEX) her yıl düzenli olarak gerçekleştirilmektedir. Parlamentomuzdan da her yıl düzenli katılım sağlanmaktadır.Ayrıca, Avrupa Parlamentosundan talep edilmesi halinde aday ülke parlamentolarının görevlilerine seminerlerde düzenlemektedir.

  10. TAIEX :

    11. Avrupa Komisyonu teknik Yardım ve Bilgi Değişimi Ofisi (TAIEX)  tarafından aday ülke parlamentoları için seminer, atölye, toplantı vb. etkinlikler düzenlenmekte olup, bahse konu etkinliklere parlamentomuzdan katılım sağlanmaktadır.

  11. IPEX (Parlamentolararası AB Bilgi Değişimi Sistemi) :

    12. Birlik içerisindeki parlamentolar arasında AB ile ilgili bilgilerin elektronik olarak değişimine imkan verecek bir platform sunma yoluyla, ikincilik  kontrolüyle  ilgili fikir alışverişi için  toplantı ve forum takvimi de dahil olmak üzere Avrupa Birliği içerisinde parlamentolar arası işbirliğini desteklemek amacıyla kurulmuştur.