Meclis Başkanvekili Karaca, gündeme geçmeden önce üç milletvekiline gündem dışı söz verdi.
MHP Çankırı Milletvekili Pelin Yılık, 3 Aralık Dünya Engelliler Günü dolayısıyla yaptığı konuşmada, engelli bireylerin ihtiyaçlarının gündemde tutulmasının ve bu konuda toplumsal hassasiyetin geliştirilmesinin gerekli olduğunu söyledi.
AK Parti Zonguldak Milletvekili Muammer Avcı ise tüm madencilerin 4 Aralık Dünya Madenciler Günü'nü kutladı.
Resmi Gazete'de, 3 Mart'ta yayımlanan yönetmelik kapsamında, yer altındaki kömür madenlerinde bugüne kadar yaşanan kazalarda yaşamlarını yitiren madencilerin yakınlarına bir kişilik istihdam hakkı tanındığını hatırlatan Avcı, bu kapsamda sadece Zonguldak'ta 496 madenci şehidi yakınının kamuda istihdam edildiğini, 255 vatandaşın da işlemlerinin devam ettiğini aktardı.
CHP Balıkesir Milletvekili Serkan Sarı da eczacıların sorunlarını anlattığı konuşmasında, hastaların katılım payı, muayene ücreti ve fiyat farkı bedellerini, eczanelere ödeyemedikleri için ilaçlarını alamadıklarını iddia etti.
Sarı, İlaç Fiyat Kararnamesi'nde ve bütçede ilaca ayrılan payın, OECD ülkeleri ortalamasının çok altında yer alması nedeniyle birçok ilacın geri ödeme kapsamı dışında kaldığını ileri sürdü.
TBMM Genel Kurulunda, grup başkanvekilleri yerlerinden söz alarak, gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Saadet Partisi Grup Başkanvekili Bülent Kaya, Genel Kuruldaki oturma alanı ve çalışma odalarıyla ilgili sorunlarını paylaştıktan sonra TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un konuyla ilgili bir bilgi notunu TBMM'de okunmak üzere Meclis Başkanlığına gönderdiğini söyledi. Kaya, bu bilgi notunun hakikate aykırı beyanlar içerdiğini ileri sürdü.
Saadet Partisi'nin çözülünceye kadar bu konuyu gündemde tutacağını dile getiren Kaya, "Eğer bu konunun hakkaniyete uygun bir şekilde çözülüp Meclisin çalışma barışını temin etmek istiyorsa görev de sorumluluk da Meclis Başkanımızındır." ifadelerini kullandı.
İYİ Parti Grup Başkanvekili Erhan Usta, açlık sınırının yıl sonunda 14 bin 475 lira olacağını belirterek, hem işvereni hem de işçiyi koruyacak şekilde uygun olan asgari ücret rakamının ocak ayı için 17 bin lira, temmuz ayı için de 20 bin 500 TL olması gerektiğini ifade etti.
Yabancılara taşınmaz mal satışına ilişkin Usta, KKTC'de inşa edilen yerlerin birçok alanının da İsrail firmaları tarafından finanse edildiğini, KKTC topraklarının, İsrail'in inandığı vadedilmiş topraklar içerisinde yer aldığına dikkati çekti. Usta,1948'de Filistinlilerden toprak satın alarak İsraillilerin buraları işgal etmeye başladığı gerçeğini Türkiye'nin unutmaması gerektiğini ifade etti.
- Soma Maden Kazalarının Araştırılması Komisyonu Raporu çerçevesinde neler yapıldı?
MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay, 4 Aralık Madenciler Günü dolayısıyla madenciliğin mesleki önemine vurgu yaparak, 13 Mayıs 2014 yılında Manisa Soma'daki maden faciası sonrası TBMM'de kurulan Soma Maden Kazalarının Araştırılması Komisyonu Raporu'nun tuttuğu ışık, öneri ve tavsiyeler çerçevesinde neler yapıldığını başlıklar halinde anlattı.
Darkale ocağında çalışmaktayken işten çıkarılan ve tazminatlarını alamayan yaklaşık 840 madencinin kıdem ve ihbar tazminatlarının 18 Kasım 2021'de Türkiye Kömür İşletmeleri tarafından sorumlulara rücu edilmek üzere ödendiğini hatırlatan Akçay, tüm çalışanların asgari ücrete kadar olan gelirlerinin vergi dışı bırakıldığını söyledi. Akçay, yer altı işlerindeki iş kazalarında hayatını kaybeden madencilerin ailelerinden birisine de kamuda istihdam hakkı verildiğini söyledi.
HDP Grup Başkanvekili Hakkı Saruhan Oluç, "Ağız içi arama" konusunda pek çok ailenin kendilerine başvurduğunu anlatarak, "Adalet Bakanlığına da sesleniyorum: Bu ağız içi arama meselesi, bir işkenceye dönüşmüş vaziyette ve bu ağız içi arama olduğu için cezaevindeki tutuklu ve hükümlüler revire çıkmıyorlar ve gerçekten bundan dolayı da sağlıklarından oluyorlar günbegün. Bu meseleyi bir an evvel çözmek gerekiyor, bu bir genelge meselesidir." ifadelerini kullandı.
- "Tayfun Kahraman aleyhinde cebir ve şiddetle bağlantılı tek bir delil yoktur"
CHP Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın, Türkiye'de çok ağır bir yargı krizi yaşandığını ileri sürerek, arkadaşı Tayfun Kahraman'ın Gezi Davası nedeniyle 18 yıl hüküm giydiğini belirtti.
Kahraman hakkında 2014'te İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının iki kez "soruşturmaya gerek yok" kararı verdiğini aktaran Günaydın, "İstanbul 30. Ağır Ceza Mahkemesi de 18 Şubat 2020'de atılı suçlardan beraatine karar vermişti. Hakkında 2 kez 'soruşturmaya yer yoktur' kararı verilen, 1 kere beraat kararı verilen arkadaşımız bunlardan 3 yıl sonra 18 yıla mahkum edildi." diye konuştu.
Tayfun Kahraman'ın TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şube Başkanlığı görevini yaptığını hatırlatan Günaydın, "Dava dosyasında suç olarak belirtilen faaliyetlerin tamamı Tayfun Kahraman'ın anayasal kamu görevi kapsamındaki çalışmalarından ibarettir. Aleyhinde cebir ve şiddetle bağlantılı tek bir delil, tanık beyanı yoktur." ifadelerini kullandı.
CHP Grup Başkanvekili Günaydın, "Kimse Türkiye'de bize 'Yargı bağımsızdır, bu işler yargının kararıdır' şeklinde öyküler anlatmasın. Siyasi davaların nasıl şekillendiğini bilecek kadar yaşadık ve tanıklık ettik. Umuyor ve diliyorum ki Tayfun'un nezdinde tüm mağdurlar bir an evvel özgürlüğüne kavuşur." ifadelerini kullandı.
- "Mazlumların sesi, zalimlerin sesini mutlaka bastıracaktır"
AK Parti Grup Başkanvekili Abdulhamit Gül, geçen asrın başlarından itibaren "yeni dünya düzeni" adı altında bütün insanlığa barışı ve demokrasiyi vadeden yeni sistemin dünyaya bir şey veremediğini kaydetti.
Bunun milyonlarca insanın dünya savaşlarında ve diğer savaşlarda işgallerle hayatının son bulduğu ve insan hakkının olmadığı bir dünya düzeni olduğunu ifade eden Gül, "Bu dünya düzeni elbette adil değil; daha adil bir dünya, yaşanabilir bir dünya bütün insanlığın ortak dileğidir, bu da kurulacaktır." değerlendirmesinde bulundu.
AK Parti Grup Başkanvekili Gül, "BM'nin Genel Sekreteri bugün eğer Mısır'da Refah Sınır Kapısı'na dahi giremiyorsa burada insanlık adına çok önemli bir sorun bulunmaktadır." ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin bütün platformlarda İsrail'in bu vahşetinin durması için mücadelesini sürdürdüğünü dile getiren Gül, dünyanın her coğrafyasında Filistin'deki soykırıma karşı çok güçlü bir duruş sergilendiğini söyledi.
"Mazlumların sesi, zalimlerin sesini mutlaka bastıracaktır." diyen Gül, "Filistin'de akan kanın durması için İsrail'in bir an önce saldırıları durdurması ve ateşkesin kalıcı bir şekilde düzenli ve sürekli olması gerekmektedir. Gazze'ye insani yardımların ulaştırılması konusundaki bütün engeller ortadan kaldırılmalı ve 1967 sınırları temelinde ve başkenti Doğu Kudüs olan özgür, bağımsız bir Filistin'in ivedi bir şekilde kurulması bütün insanlığın üzerinde bir görevdir." yorumunu yaptı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın "Dünya beşten büyüktür" sözüne işaret eden Gül, "Uluslararası kurumlar savaşı, işgali önleyememektedir. Bu düzen böyle gitmez; küresel adaletsiz düzen yıkılacak ve yerine daha adil bir dünya kurulacak. Türkiye, ve mazlumlar bunun öncüsü olacak. Gazze, Filistin yalnız değil. Zalimler nasıl bir devrilişle devrileceklerini yakında göreceklerdir, mazlumlar kazanacaktır." diye konuştu.
Genel Kurulda Saadet Partisi ve İYİ Parti'nin "engellilerin sorunları", HEDEP'in "Kayyım" ve CHP'nin "Tekstil sektörünün sorunları" ile ilgili önergelerinin gündeme alınması önerileri görüşüldü.
Saadet Partisi Kayseri Milletvekili Mahmut Arıkan, partisinin grup önerisi üzerinde yaptığı konuşmada, her insanın bir engelli adayı olduğunun unutulmaması gerektiğini söyledi. Engelliliğin partisi, siyaseti olamayacağını belirten Arıkan, iktidara çağrıda bulunarak, "Bırakalım görüş farklıklarını, hepimiz engellilerimiz için ele ele verelim. Bu dert hepimizin derdi." dedi.
Arıkan, dertlerinin topluma karışamayan engellilerin sosyal yaşama dahil etmek, maddi sorunlarına çözüm üretmek olduğunu da sözlerine ekledi.
İYİ Parti Adana Milletvekili Ayyüce Türkeş Taş, engelli vatandaşlar için en önemli problemin istihdam olduğunu söyledi. Türkiye'de ciddi bir işsizlik probleminin olduğunu kaydeden Taş, engelliler için bu problemin daha da ciddi hala geldiğini belirtti. Taş, "Engelliler için özel sektörde yüzde 3, kamuda yüzde 4 engelli kotaları yetersiz hale gelmiştir. 2022 EKPSS atamalarında 46 bin 454 engelli atanmak için tercih yapmış, bunlardan sadece 2 bin 556 kişi işe yerleştirilmiştir. Engelliler eğitimlerine, yeteneklerine göre işe girme konusunda ciddi zorluklar çekmektedir." diye konuştu.
- "Türkiye'de ulaşım araçlarının yüzde 60'ında engelli rampası yok"
HEDEP Muş Milletvekili Sümeyye Boz da yoksulluk sınırının asgari ücretin 4 katı olduğunu, bundan en fazla etkilenenlerin başında engelli vatandaşların geldiğini söyledi. Boz, "Yüzde 70 ve üzeri engelli olduğu için bakıma ihtiyacı olan yurttaşların sayısı 251 bin. Bu 251 bin vatandaşın aldığı ödenek de ihtiyaçlarını karşılayabilecek miktarda değil. En korunması gereken kesimlerin başında gelen engelliler, en fazla gözden çıkarılanlar oluyor." ifadesini kullandı.
CHP Kocaeli Milletvekili Mühip Kanko da Türkiye'de engellilik oranının yüzde 13 olduğunu ve bu oranın oldukça yüksek olduğunu belirtti. Kanko, Türkiye'deki engellilik oranının dünya ortalamasının iki kat üzerinde olduğunu söyledi.
Türkiye'de 8,5 milyon engelli vatandaşın olduğunu ifade eden Kanko, 6 Şubat'ta gerçekleşen Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından 850 bin kişinin engelli duruma geldiğini kaydetti.
Engellilerin toplumda bazı engellemelerle karşılaştıklarını ifade eden Kanko, "Engelliler günlük yaşamlarını sürdürürken ciddi engellerle karşılaşıyorlar. Türkiye'de ulaşım araçlarının yüzde 60'ında engelli rampası yok. Türkiye'de kamu kurumlarının yüzde 60'ında engelli tuvaleti yok. Engelli yurttaşlarımıza sahip çıkmak, insanlık görevimiz olduğu gibi vazgeçilmez toplumsal sürecimizdir." diye konuştu.
- "28 bin 591 engelli bireye yatılı bakım hizmeti sunmaktayız"
AK Parti Ağrı Milletvekili Ruken Kilerci, Sağlık Bakanlığının engelli sağlık kurulu raporlarını birleştirerek Ulusal Engelli Veri Sistemi'ni hayata geçirdiğini, Ulusal Engelli Veri Sistemi'nde yaklaşık 3,3 milyon engelli vatandaşın kayıtlı olduğunu söyledi.
Örnek uygulamalarla erişilebilirliği yaygınlaştırdıklarını vurgulayan Kilerci, bu konuda toplumsal farkındalığı da arttırdıklarını bildirdi.
Engellilerin kurumsal bakım ihtiyaçlarını da karşıladıklarını anımsatan Kilerci, şöyle konuştu:
"Kurumsal bakım ihtiyacı olan engelli bireylere kuruluşlarımızda veya Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığımızca ruhsatlandırılan özel bakım merkezlerinde engelli bireylerin bakım finansmanını karşılayarak bakım hizmeti veriyoruz. Bu kapsamda, 2023 yılı Ekim ayı itibarıyla Bakanlığımıza bağlı 107 engelli bakım ve rehabilitasyon merkezinde 7 bin 49 engelli bireye, 310 engelli özel eğitim merkezinde 28 bin 591 engelli bireye yatılı bakım hizmeti sunmaktayız."
Görüşmelerin ardından yapılan oylamada, Saadet Partisi, İYİ Parti, HEDEP ve CHP'nin grup önerileri kabul edilmedi.
Genel Kurulda daha sonra ekonomiye ilişkin düzenlemeler içeren Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi'nin görüşmelerine geçildi.
