2022-05-18 - 17:45
TBMM KİT KOMİSYONU
TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) Komisyonunda EÜAŞ, ADÜAŞ ve TEMSAN'ın 2019 ve 2020 yılı hesapları görüşüldü.
Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) Genel Müdürü İzzet Alagöz, komisyonda yaptığı konuşmada, EÜAŞ'ın geçen yıl sonunda 21 bin 172 megavatlık kurulu güçle Türkiye'nin toplam elektrik kurulu gücünün yüzde 21'lik kısmını oluşturduğunu söyledi.

Şirketin toplam elektrik üretimindeki payı, sağladığı istihdam ve üretim olanakları, enerji arz güvenliğine yaptığı katkılar yanında yüzde 65'lik yenilenebilir enerji payı bulunduğunu ifade eden Alagöz, "EÜAŞ'ın stratejik hedefleri arasında, verimliliği artırma, yerli kaynakları daha fazla kullanma, çevresel duyarlılığı geliştirme ile kurumsal faaliyetlerin etkinliğini artırma şeklinde belirlendi ve teşekkülün sermayesi ise 27,4 milyar lira oldu." diye konuştu.

Alagöz, EÜAŞ'ın portföyünde yer alan santrallere ve yerli türbin üretim çalışmalarına ilişkin bilgi verdi.

Toplamda teşekkül içinde 45 hidrolik, 10 termik santral ve 2 rüzgar santrali bulunduğunu dile getiren Alagöz şunları kaydetti:

"EÜAŞ tarafından geçen yıl 53,5 milyar kilovatsaat elektrik üretildi ve Türkiye'nin elektrik üretiminin yüzde 16'sı karşılandı. EÜAŞ portföyünde yer alan üretim santrallerinde ürettiği elektrik enerjisinin yanı sıra, kamu adına elektrik enerjisi alım yükümlülükleri kapsamında almış olduğu elektrik enerjisini başta elektrik dağıtım şirketleri olmak üzere Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının kuruluşlarına ve serbest piyasaya satıyor. Bugünkü durumda, dışa bağımlı olduğumuz ama elektrik üretim santralleri için hayati öneme sahip, türbin, jeneratör ve kontrol sistemlerinin yerli ve milli imkanlarla üretilmesi kapsamında, türbin tasarım ve mühendislik çalışmaları tamamlanarak ilk prototip üretildi ve konu ile ilgili çalışmalar devam ediyor. Yıl sonunda yerli türbin montajı yapılacak, Türkiye'nin ilk büyük güçlü santrallerinden Sarıyar Hasan Polatkan Santrali'nde üretime geçirilmesi planlanıyor."

Alagöz, jeneratör üretimi konusunda EÜAŞ'ın elde ettiği tecrübelerle hazırlıkların tamamlandığını, bu yılın sonunda Ankara sınırları içinde jeneratör fabrikasının açılışının yapılmasının planlandığını söyledi.

Elektrik üretim santrallerinde kullanılması zorunluluk olan yüksek maliyetli ve yüksek teknoloji ürünü olan otomasyon sistemlerinin yerli imkanlarla geliştirilmesi çalışmalarının da devam ettiğini aktaran Alagöz şöyle konuştu:

"EÜAŞ bu çalışmalar kapsamında EÜAŞ Otomasyon Sistemi'ni ülkemizin kullanımına sunmuştu. Bu teknoloji endüstriyel tesiste bulunan çeşitli sensörlerden verileri toplayan ve bu verileri tesisin otomatik kontrolünü gerçekleştirmek ve tesisi yönetmek amacıyla kullanan donanım, yazılım, iletişim altyapısı, veri tabanı, siber güvenlik gibi farklı alt öğelerden oluşan bir otomasyon sistemi. EOS kısaltmasıyla kullandığımız otomasyon sistemi ilk kez Kepez II Hidroelektrik Santralinde başarılı bir şekilde 2020'de devreye alındı. 2021'de 5 hidroelektrik santralimize entegre edilen EOS'un, 2022'de 6 hidroelektrik santraline daha entegre edilmesi çalışmaları devam ediyor. Ayrıca nükleer santraller için kontrol sistemleri için de çalışıyoruz."

Görüş ve önerilerin sunulmasından sonra EÜAŞ'ın 2019 ve 2020 yılı bilanço hesapları ibra edildi.

Komsiyon, daha sonra Ankara Doğal Elektrik Üretim ve Ticaret AŞ'nin 2019 ve 2020 yılı hesaplarını görüştü.

Ankara Doğal Elektrik Üretim ve Ticaret AŞ (ADÜAŞ) Yönetim Kurulu Başkanı Necmi Keskinsoy,

burada yaptığı konuşmada, Kızıldere Jeotermal Sahası'nda toplam 269,9 megavat gücünde ilave tesis yapımı, İkizdere Hidroelektrik Santrali'nin (HES) kurulu gücünün 18,6 megavattan 27,10 megavata, Tercan HES'in kurulu gücünün ise 15,9 megavattan 17,04 megavata yükseltilmesine ilişkin yatırım onayı verildiğini söyledi.

Şirket bünyesinde yürütülen özelleştirme ihalelerine yönelik bilgi veren Keskinsoy, şöyle konuştu:

"Şirket tarafından yürütülen özelleştirme ihaleleri kapsamında bugüne kadar elde edilen özelleştirme geliri toplam 709 milyon liraya ulaştı. Şirketimiz EXPOR 2016 Antalya Fuar Alanı, Aliağa Kombine Çevrim Gaz Türbinleri Santrali, Karakuz Maden Sahası, İnebolu Limanı gibi nitelikli taşınmazlar başta olmak üzere birçok muhtelif taşınmazın değer tespit raporları ile tanıtım dokümanlarının hazırlanmasında görev aldı. Türkiye Şeker Fabrikaları AŞ'ye ait, atıl durumdaki başta Ankara, Eskişehir, Konya, Bursa, Tokat olmak üzere 52 il ve 170 ilçede bulunan toplam 13,4 milyon metrekare yüzölçümlü 911 taşınmaz şirketimize devredilmiş olup söz konusu taşınmazlara ilişkin kamulaştırma, kiralama ve tahsis işlemleri şirketimizce yürütülmektedir."

Komisyon, son olarak Türkiye Elektromekanik Sanayi AŞ'nin 2019 ve 2020 yılı hesaplarını görüştü.

Türkiye Elektromekanik Sanayi AŞ (TEMSAN) Yönetim Kurulu Başkanı Fatih Öztürk, şirketin 2022 yılı sonunda kesinleşmesi muhtemel cirosunun 430 milyon 751 bin 963 lira olduğunu, yıl içinde alınacak ilave işlerle cironun 750 milyona ulaştırılmasının hedeflendiğini bildirdi.

Öztürk, burada yaptığı konuşmada, TEMSAN'ın geçen yılı 6 milyon 307 bin 945 lira karla kapattığını, yıl sonu cirosunun ise 397 milyon 262 bin 926 liraya ulaştığını söyledi.

TEMSAN'ın Türkiye'nin genel enerji politikasına uygun enerji üretim, iletim, dağıtım alanları başta olmak üzere Ar-Ge ve Ür-Ge faaliyetleri gerçekleştirdiğini ifade eden Öztürk, komisyonda TEMSAN bünyesinde geliştirilen enerji üretimine katkı sağlayacak, küçük ve orta kapasiteli ve taşınabilir enerji üretim cihazları hakkında video paylaşımında bulundu.

Genel Müdürlüğü'nün Ankara'da fabrikalarının ise Ankara ve Diyarbakır'da bulunduğunu vurgulayan Öztürk, şirketin kısa vadeli hedefleri hakkında bilgi verdi.

Tersine mühendislik ile analiz ve tasarım konularında pilot projeye başlamak ve Karakaya Hidroelektrik Santrali için 300 megavatlık çarkların ve diğer türbin parçalarının Türkiye'de üretilmesi hedeflerinin olduğunun altını çizen Öztürk, şöyle konuştu:

"Bunların yanında, HİDROTERM tanıtımları ve tüm Türkiye'ye yaygınlaştırma faaliyetleri yürütmek, cironun en az yüzde 3'lük kısmına karşılık gelecek şekilde Ar-Ge faaliyetleri yürütmek, bu ürünlerin ihracatı, elektriğe ulaşımın kısıtlı olduğu orta ve büyük ölçekli tarımsal sulama yapılan alanlar için sulama yapma imkanı sağlayan MOBİTEM PRO ürünlerinin bu yıl içinde tamamlanması, Enerji Otomasyon Sistemleri (EOS) Uygulama merkezi kurmak, güneş enerjisi santralleri için 2,5 megavatlık merkezi inverter prototipinin TÜBİTAK ve TENMAK ile tamamlanması, Kurumsal Kaynak Yönetimi sistemini tamamen devreye almak gibi hedeflerimiz var. Bugün itibarıyla 66'sı mühendis, 193 personel istihdam ediyoruz. Şirketin 2022 yılı sonunda kesinleşmesi muhtemel cirosu 430 milyon 751 bin 963 lira, yıl içinde alınacak ilave işlerle cironun 750 milyona ulaştırılması hedefleniyor."

Öztürk, 30 mayısta düzenlenecek kamuda ilk olma özelliğine sahip Enerji Performans Sözleşmesi İhalesinin Kamu İhale bülteninde yayımlandığını aktardı.

Çatı üstü güneş enerjisi santrali, kazan değişimi, LED aydınlatma ihalesi yapılacağını ifade eden Öztürk, söz konusu ihaleye ilginin yoğun olduğunu böyle bir düzenlemenin kamuda örnek teşkil edebileceğini ifade etti.

Öztürk, şirket bünyesinde gerçekleştirilen dijitalleşme çalışmalarına yönelik sürdürülebilir ve erişilebilir yeni kurumsal bir web sitesinin yakın zamanda faaliyete geçeceğini anlattı.

Ölçülen verilerle her 10 kilovat tasarruf sağlandığında kampüste 1 ağaç dikilmesinin planlandığını ifade eden Öztürk, şöyle konuştu:

"TEMSAN Enerjinin İnterneti Platformu (TEİP) ile tüm BİOTEM'lerin verilerini uzaktan takip edebilmekteyiz. Oluşan veri tabanını ihtiyaç halinde açık veri portalıyla üniversitelerimizle de paylaşacağız. HİDROTEM verilerinin izlenmesi için çalışmalar devam ediyor. E-mobilite kapsamında ise elektrikli araba, şarj istasyonu ve elektrikli scooterlarla ilgili çalışmalarımız mevcut. Bunun yanında arşivimizi dijital ortama aktarma faaliyetlerine başlayacağız."

Öztürk, Karakaya hidroelektrik santrali için verimlilik artırma çalışmaları kapsamında verimliliğin yüzde 91'den yüzde 94,5'e ulaştırılmasının hedeflendiğini belirterek, "Bu kapsamda en önemli faz olan tasarım aşaması tamamlandı. İmalatlara başlandı. Birinci üniteye ait imalatlardan çark imalatı tamamlandı ve çarkın sahaya teslim süreci başladı." ifadelerini kullandı.

Görüş ve önerilerin sunulmasından sonra TEMSAN'ın 2019 ve 2020 yılı bilanço hesapları ibra edildi.