2012-12-05 - 13:21
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, Irak Hükümeti'nin uçağına iniş izni vermemesiyle ilgili, ''Ben şuna inanıyorum, mahcubiyetlerini telafi etmek isteyeceklerdir, çünkü onlar bizim kardeşlerimiz, ben meslektaşlarımızın da bu konudaki hassasiyetlerini biliyorum'' dedi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, Irak Hükümeti'nin uçağına iniş izni vermemesiyle ilgili, ''Ben şuna inanıyorum, mahcubiyetlerini telafi etmek isteyeceklerdir, çünkü onlar bizim kardeşlerimiz, ben meslektaşlarımızın da bu konudaki hassasiyetlerini biliyorum'' dedi.
Enerji alanındaki bazı uluslararası anlaşmalarla ilgili TBMM Dışişleri Komisyonu'ndaki görüşmelere katılan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, basın mensuplarının sorularını yanıtladı.
Gazetecilerin Irak tarafıyla yeni bir görüşme olup olmadığını sormaları üzerine Bakan Yıldız, dün Erbil'deki bir uluslararası konferansa katılmak üzere Başbakanlık'ın kendisine tahsis ettiği bir uçakla havalandığını, fakat özel uçaklara Irak hava sahasının kapatıldığının kendisine bildirildiğini hatırlattı.
Söz konusu durumun kendisine bildirilmesi üzerine, ''bir iletişim kopukluğu var mıdır-'' diye tekrar görüşmelere devam ettiğini anlatan Yıldız, fakat merkezi Irak hükümetinin böyle bir tasarrufu olduğunun kendisine aktarıldığını kaydetti.
Türkiye Cumhuriyeti'nin söz konusu seyahatle ilgili bir gün önce tüm hukuki süreçleri büyük bir ciddiyetle tamamladığını, karşılıklı notaların teyit edildiğini belirten Yıldız, şöyle konuştu:
''Ben şuna inanıyorum, mahcubiyetlerini telafi etmek isteyeceklerdir. Çünkü onlar bizim kardeşlerimiz. Merkezi Irak hükümetindeki gerek Başbakan Yardımcısı sayın Şehristani gerekse değerli meslektaşım Petrol Bakanı'nın ben bu konudaki hassasiyetlerini biliyorum. Beraber ortaklaşa geliştireceğimiz projeleri, Irak'ın normalleşmesi adına yapacağımız projeleri ve bizim Irak Anayasası'na göre davrandığımızı onlar bilirler. Yani biz Irak'ın her yönüyle bütünlüğüne saygı göstermiş ve bunu itinayla sürdüren bir ülkeyiz. Hem kardeşiz hem komşuyuz. O açıdan bu manada ben bu sıkıntının büyümeden hatta daha da tam tersi telafi edileceğine inanıyorum.
Enerjiyle alakalı olarak gerek Irak Başbakan Yardımcısı gerekse Petrol Bakanı'nı davet ediyorum. Eğer kendileri davet etmesi halinde onları da değerlendireceğimizi söylüyorum. Ama biz bu iletişim kopukluğunu onlar adına da telafi ederiz diye düşünüyorum.''
Bir basın mensubunun, ''Bundan sonraki süreçte Irak hükümetinin hassasiyeti açısından Kuzey Irak'la devam eden ve planlanan enerji alımlarını askıya almak veya azaltmak söz konusu olacak mı-'' şeklindeki sorusu üzerine Yıldız, ''Biz yanlış bir iş yapmadık ki ondan bir adım geri atalım'' dedi.
Türkiye'nin birçok ülkede iş yaparken hemen yanı başında duran bir olguya kayıtsız kalmasının düşünülemeyeceğini ifade eden Taner Yıldız, Türkiye'nin Irak'ın tamamında, kuzeyinde, doğusunda, batısında aldığı işler bulunduğunu söyledi.
Yıldız, ''İster özel sektör isterse kamu tarafından alınan bütün işlerin Irak'ın tamamına ve bütününe yapılan ve normalleşmeye konulan bir katkı olarak görüyoruz. O yüzden bizim yol haritamızdan herhangi bir şekilde sapmamız söz konusu değil'' diye konuştu.
''Şifahen de olsa bir özür dilendi mi sizden-'' soru üzerine de Yıldız, Iraklı yetkililerle henüz konuşamadıklarını, fakat dün Bağdat Büyükelçisi'nin ilgililerle görüşme yaptığını söyledi. Yıldız, ''O konuşmalardan zannediyorum notaların karşılıklı teyit edildiğinden bilgilerinin olmadığını söylemişlerdi. Onlar tabi ibraz ediliyor. O iletişim kopukluğu mutlaka telafi edilecektir'' dedi.
Bakan Yıldız, ''Irak Başbakan Yardımcısı Şehristani ile Petrol Bakanı'nı her zaman İstanbul'da, Boğaz'da balık yemeye davet ediyorum'' ifadesini kullandı.
Taner Yıldız, İran'dan petrol ve doğalgaz alımlarının devam ettiğini ve yeni bir azaltımın söz konusu olmadığını bildirdi.
Bir gazetecinin, ''ABD, ödeme sisteminde bir kısım karışıklıklar ve sıkıntılar olduğu görüşünde. Ödeme sisteminde yeni bir revizyon veya kontrol mekanizması söz konusu olacak mı-'' şeklindeki sorusu üzerine Yıldız, BOTAŞ'ın günü geldiğinde borcunu yatırdığını, ondan sonraki konuların ise Ekonomi Bakanlığı ve Hazine ile alakalı konular olduğunu söyledi.
Bakan Yıldız, ''Biz Enerji Bakanlığı olarak aldığımız doğalgaz ve petrolün parasını ilgili hesaba gününde yatırıyoruz. Ondan sonraki süreç bizim dışımızdadır'' dedi.
Petrolde 13, doğalgazda ise 5 ülkeden alım yapıldığını anlatan Yıldız, amaçlarının makul şartlarda bu ihtiyaçların karşılanması olduğunu, bu politikadan da vazgeçmeyi düşünmediklerini vurguladı.
Daha sonra Bakan Yıldız, TANAP Sistemi Hakkında Ev Sahibi Hükümet Anlaşması, Türkiye ve Gürcistan Arasında Enterkonneksiyon Hattı Yoluyla Sınır Ötesi Elektrik Ticaretine İlişkin Anlaşma ve Nükleer Enerjinin Barışçıl Amaçlarla Kullanımına Dair Türkiye ile Çin Halk Cumhuriyeti Arasında İşbirliği Anlaşması'nın TBMM Dışişleri Komisyonu'ndaki görüşmelerine katıldı.
Türkiye'nin coğrafyasından kaynaklanan avantajları değerledirmek için bir takım projeler geliştirdiğini, TANAP'ın da bunlardan birisi olduğunu belirten Yıldız, doğusundaki enerji kaynaklarını batısındaki tüketim noktalarına taşımak isteyen ve artan ihtiyacını karşılanmaya çalışan Türkiye'nin bir takım projeler yürüttüğünü söyledi.
Hazırlanan her projenin aynı oranda avantajlı olmadığına dikkati çeken Yıldız, Yunanistan üzerinden İtalya'ya giden ITGI ve aynı güzergahta ilerleyecek TAP ile NABUCCO West projelerinin uluslararası siyasetten arındırılmamış yapılarıyla büyük projeler olduğunu kaydetti.
Bakan Yıldız, projeler arasından Türkiye'nin çıkarının en fazla olduğu projeyi tercih etmek durumunda olduklarını dile getirerek, şöyle konuştu:
''NABUCO üzerinde bir girişimimiz olmuştu. Yüzde 16'lık payla 6 ülkeden birisi olduk. Bu projenin fizibıl olmaktan çıkmasıyla projenin akamete uğramasını önlemek için en az iki ya da üçe bölünmesi karar verdik. Türkiye'nin topraklarından geçecek hattı bir şekilde garanti altına alması gerekiyorsa. Bunun NABUCCO üzerinde yapalım ya da müstakil olarak yapalım dedik. Azeri kardeşlerimizle TANAP'ın imzasını attık. Azeri kardeşlerimiz bu anlaşmayı meclislerinden geçirdi. Biz de burada bunu yapıyoruz.''
Bir projenin gerçekleşmesi için kaynağının, taşıyıcı firmalarının ve tüketici ülkelerinin olması gerektiğini belirten Yıldız, ''TANAP konusundan bundan sonra ne olacak- Bulgaristan üzerinden NABUCCO West ile Avrupa'ya mı gidecek yoksa, Yunanistan üzerinden TAP ile güney koridorundan mı ulaşacak. Buna karar verecek olan Türkiye değil. Buna karar verecek olan Şahdeniz 2 konsorsiyum yakalaşık 26 milyar dolar kaynak koyacak, Statoil, BP, Total ve Socar gibi ortakların olduğu konsorsiyum. Bu karar da 2013'ün ortasında verilecek'' dedi.
MHP Iğdır Milletvekili Sinan Oğan, Bakan Yıldız'ın komisyona 18 dakika geç gelmesini doğru bulmadığını söyledi.
Bakan Yıldız'a Iğdır'da hava kirliliği konusundan kendisine çok sayıda telefon geldiğini belirten Oğan, devlet eliyle doğalgaz iletilecek 11 ilden biri olan Iğdır'a doğalgazın ne zaman ulaştırılacağını sordu.
Bakan Yıldız, söz konusu 11 ile doğalgaz iletilmesi işini özel sektörün tercih etmesini istediklerini ama bunun gerçekleşmediğine işaret ederek, ''Bu konuda bir düzenleme yapıyoruz. Onu da Meclis'e getireceğiz. BOTAŞ'ın oraya iletim hatlarını götürmesini sağlamamız gerekiyor. Hazırlılarımız devam ediyor. Düzenlemesini Bakanlar Kurulu'ndan yılbaşından önce çıkartacağımızı düşünüyorum'' diye konuştu.
CHP Adana Milletvekili Faruk Logoğlu da parti olarak TANAP'ı olumlu karşıladıklarını belirterek, Bakan Yıldız'a projeyle Türkiye'nin gaz alım avantajının olup olmadığını sordu.
Türkiye'nin doğalgaza olan talebinin Avrupa'nın üzerinde ilerlediğini vurgulayan Yıldız, şöyle devam etti:
''İtiraf etmeliyim ki bizim tahminlerimizden bile hızlı ilerliyor. Geçen yıl krizin etkisiyle Avrupa ve Asya'da enerji talebi yüzde yarım küçüldü. Türkiye'deki büyüme, sektörüne göre ortalama yüzde 7-8'ler civarında oldu. Hele hele doğalgazda yüzde 25'lik bir talep sıçraması yaşandı. Bu bizim öngörülerimizin üzerinde gerçekleşti. Projeyle 6 milyar metreküp kontrata bağlandı. Daha fazla ihtiyaç olursa diğer 10 milyar metreküpten almak kaydıyla açık kapı bırakıldı.''
Bakan Yıldız, Kıbrıs'ın güneyinde uluslararası hukuka aykırı şekilde yapılan doğalgaz ve petrol aramalarına karşı olduklarını anımsatarak, TANAP'ta o bölgede arama yapan firmaların yer almamasını istediklerini söyledi.
''O bölgede çalışacak firmalar tercihlerini yapsın, Türkiye o firmalarla çalışmayacak'' dediklerini hatırlatan Yıldız, bu tavrın başarıya ulaştığını, firmaların tercihini Türkiye'den yana yaptığını, burada Türkiye'nin güçlü ve büyük ülke olmasının faydasını gördüklerini dile getirdi.
Komisyon toplantısı daha sonra basına kapalı olarak devam etti. Toplantıda enerji ile ilgili bazı anlaşma ve sözleşmelerin uygun bulunduğuna dair 7 adet kanun tasarısı kabul edildi.
Enerji alanındaki bazı uluslararası anlaşmalarla ilgili TBMM Dışişleri Komisyonu'ndaki görüşmelere katılan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, basın mensuplarının sorularını yanıtladı.
Gazetecilerin Irak tarafıyla yeni bir görüşme olup olmadığını sormaları üzerine Bakan Yıldız, dün Erbil'deki bir uluslararası konferansa katılmak üzere Başbakanlık'ın kendisine tahsis ettiği bir uçakla havalandığını, fakat özel uçaklara Irak hava sahasının kapatıldığının kendisine bildirildiğini hatırlattı.
Söz konusu durumun kendisine bildirilmesi üzerine, ''bir iletişim kopukluğu var mıdır-'' diye tekrar görüşmelere devam ettiğini anlatan Yıldız, fakat merkezi Irak hükümetinin böyle bir tasarrufu olduğunun kendisine aktarıldığını kaydetti.
Türkiye Cumhuriyeti'nin söz konusu seyahatle ilgili bir gün önce tüm hukuki süreçleri büyük bir ciddiyetle tamamladığını, karşılıklı notaların teyit edildiğini belirten Yıldız, şöyle konuştu:
''Ben şuna inanıyorum, mahcubiyetlerini telafi etmek isteyeceklerdir. Çünkü onlar bizim kardeşlerimiz. Merkezi Irak hükümetindeki gerek Başbakan Yardımcısı sayın Şehristani gerekse değerli meslektaşım Petrol Bakanı'nın ben bu konudaki hassasiyetlerini biliyorum. Beraber ortaklaşa geliştireceğimiz projeleri, Irak'ın normalleşmesi adına yapacağımız projeleri ve bizim Irak Anayasası'na göre davrandığımızı onlar bilirler. Yani biz Irak'ın her yönüyle bütünlüğüne saygı göstermiş ve bunu itinayla sürdüren bir ülkeyiz. Hem kardeşiz hem komşuyuz. O açıdan bu manada ben bu sıkıntının büyümeden hatta daha da tam tersi telafi edileceğine inanıyorum.
Enerjiyle alakalı olarak gerek Irak Başbakan Yardımcısı gerekse Petrol Bakanı'nı davet ediyorum. Eğer kendileri davet etmesi halinde onları da değerlendireceğimizi söylüyorum. Ama biz bu iletişim kopukluğunu onlar adına da telafi ederiz diye düşünüyorum.''
Bir basın mensubunun, ''Bundan sonraki süreçte Irak hükümetinin hassasiyeti açısından Kuzey Irak'la devam eden ve planlanan enerji alımlarını askıya almak veya azaltmak söz konusu olacak mı-'' şeklindeki sorusu üzerine Yıldız, ''Biz yanlış bir iş yapmadık ki ondan bir adım geri atalım'' dedi.
Türkiye'nin birçok ülkede iş yaparken hemen yanı başında duran bir olguya kayıtsız kalmasının düşünülemeyeceğini ifade eden Taner Yıldız, Türkiye'nin Irak'ın tamamında, kuzeyinde, doğusunda, batısında aldığı işler bulunduğunu söyledi.
Yıldız, ''İster özel sektör isterse kamu tarafından alınan bütün işlerin Irak'ın tamamına ve bütününe yapılan ve normalleşmeye konulan bir katkı olarak görüyoruz. O yüzden bizim yol haritamızdan herhangi bir şekilde sapmamız söz konusu değil'' diye konuştu.
''Şifahen de olsa bir özür dilendi mi sizden-'' soru üzerine de Yıldız, Iraklı yetkililerle henüz konuşamadıklarını, fakat dün Bağdat Büyükelçisi'nin ilgililerle görüşme yaptığını söyledi. Yıldız, ''O konuşmalardan zannediyorum notaların karşılıklı teyit edildiğinden bilgilerinin olmadığını söylemişlerdi. Onlar tabi ibraz ediliyor. O iletişim kopukluğu mutlaka telafi edilecektir'' dedi.
Bakan Yıldız, ''Irak Başbakan Yardımcısı Şehristani ile Petrol Bakanı'nı her zaman İstanbul'da, Boğaz'da balık yemeye davet ediyorum'' ifadesini kullandı.
Taner Yıldız, İran'dan petrol ve doğalgaz alımlarının devam ettiğini ve yeni bir azaltımın söz konusu olmadığını bildirdi.
Bir gazetecinin, ''ABD, ödeme sisteminde bir kısım karışıklıklar ve sıkıntılar olduğu görüşünde. Ödeme sisteminde yeni bir revizyon veya kontrol mekanizması söz konusu olacak mı-'' şeklindeki sorusu üzerine Yıldız, BOTAŞ'ın günü geldiğinde borcunu yatırdığını, ondan sonraki konuların ise Ekonomi Bakanlığı ve Hazine ile alakalı konular olduğunu söyledi.
Bakan Yıldız, ''Biz Enerji Bakanlığı olarak aldığımız doğalgaz ve petrolün parasını ilgili hesaba gününde yatırıyoruz. Ondan sonraki süreç bizim dışımızdadır'' dedi.
Petrolde 13, doğalgazda ise 5 ülkeden alım yapıldığını anlatan Yıldız, amaçlarının makul şartlarda bu ihtiyaçların karşılanması olduğunu, bu politikadan da vazgeçmeyi düşünmediklerini vurguladı.
Daha sonra Bakan Yıldız, TANAP Sistemi Hakkında Ev Sahibi Hükümet Anlaşması, Türkiye ve Gürcistan Arasında Enterkonneksiyon Hattı Yoluyla Sınır Ötesi Elektrik Ticaretine İlişkin Anlaşma ve Nükleer Enerjinin Barışçıl Amaçlarla Kullanımına Dair Türkiye ile Çin Halk Cumhuriyeti Arasında İşbirliği Anlaşması'nın TBMM Dışişleri Komisyonu'ndaki görüşmelerine katıldı.
Türkiye'nin coğrafyasından kaynaklanan avantajları değerledirmek için bir takım projeler geliştirdiğini, TANAP'ın da bunlardan birisi olduğunu belirten Yıldız, doğusundaki enerji kaynaklarını batısındaki tüketim noktalarına taşımak isteyen ve artan ihtiyacını karşılanmaya çalışan Türkiye'nin bir takım projeler yürüttüğünü söyledi.
Hazırlanan her projenin aynı oranda avantajlı olmadığına dikkati çeken Yıldız, Yunanistan üzerinden İtalya'ya giden ITGI ve aynı güzergahta ilerleyecek TAP ile NABUCCO West projelerinin uluslararası siyasetten arındırılmamış yapılarıyla büyük projeler olduğunu kaydetti.
Bakan Yıldız, projeler arasından Türkiye'nin çıkarının en fazla olduğu projeyi tercih etmek durumunda olduklarını dile getirerek, şöyle konuştu:
''NABUCO üzerinde bir girişimimiz olmuştu. Yüzde 16'lık payla 6 ülkeden birisi olduk. Bu projenin fizibıl olmaktan çıkmasıyla projenin akamete uğramasını önlemek için en az iki ya da üçe bölünmesi karar verdik. Türkiye'nin topraklarından geçecek hattı bir şekilde garanti altına alması gerekiyorsa. Bunun NABUCCO üzerinde yapalım ya da müstakil olarak yapalım dedik. Azeri kardeşlerimizle TANAP'ın imzasını attık. Azeri kardeşlerimiz bu anlaşmayı meclislerinden geçirdi. Biz de burada bunu yapıyoruz.''
Bir projenin gerçekleşmesi için kaynağının, taşıyıcı firmalarının ve tüketici ülkelerinin olması gerektiğini belirten Yıldız, ''TANAP konusundan bundan sonra ne olacak- Bulgaristan üzerinden NABUCCO West ile Avrupa'ya mı gidecek yoksa, Yunanistan üzerinden TAP ile güney koridorundan mı ulaşacak. Buna karar verecek olan Türkiye değil. Buna karar verecek olan Şahdeniz 2 konsorsiyum yakalaşık 26 milyar dolar kaynak koyacak, Statoil, BP, Total ve Socar gibi ortakların olduğu konsorsiyum. Bu karar da 2013'ün ortasında verilecek'' dedi.
MHP Iğdır Milletvekili Sinan Oğan, Bakan Yıldız'ın komisyona 18 dakika geç gelmesini doğru bulmadığını söyledi.
Bakan Yıldız'a Iğdır'da hava kirliliği konusundan kendisine çok sayıda telefon geldiğini belirten Oğan, devlet eliyle doğalgaz iletilecek 11 ilden biri olan Iğdır'a doğalgazın ne zaman ulaştırılacağını sordu.
Bakan Yıldız, söz konusu 11 ile doğalgaz iletilmesi işini özel sektörün tercih etmesini istediklerini ama bunun gerçekleşmediğine işaret ederek, ''Bu konuda bir düzenleme yapıyoruz. Onu da Meclis'e getireceğiz. BOTAŞ'ın oraya iletim hatlarını götürmesini sağlamamız gerekiyor. Hazırlılarımız devam ediyor. Düzenlemesini Bakanlar Kurulu'ndan yılbaşından önce çıkartacağımızı düşünüyorum'' diye konuştu.
CHP Adana Milletvekili Faruk Logoğlu da parti olarak TANAP'ı olumlu karşıladıklarını belirterek, Bakan Yıldız'a projeyle Türkiye'nin gaz alım avantajının olup olmadığını sordu.
Türkiye'nin doğalgaza olan talebinin Avrupa'nın üzerinde ilerlediğini vurgulayan Yıldız, şöyle devam etti:
''İtiraf etmeliyim ki bizim tahminlerimizden bile hızlı ilerliyor. Geçen yıl krizin etkisiyle Avrupa ve Asya'da enerji talebi yüzde yarım küçüldü. Türkiye'deki büyüme, sektörüne göre ortalama yüzde 7-8'ler civarında oldu. Hele hele doğalgazda yüzde 25'lik bir talep sıçraması yaşandı. Bu bizim öngörülerimizin üzerinde gerçekleşti. Projeyle 6 milyar metreküp kontrata bağlandı. Daha fazla ihtiyaç olursa diğer 10 milyar metreküpten almak kaydıyla açık kapı bırakıldı.''
Bakan Yıldız, Kıbrıs'ın güneyinde uluslararası hukuka aykırı şekilde yapılan doğalgaz ve petrol aramalarına karşı olduklarını anımsatarak, TANAP'ta o bölgede arama yapan firmaların yer almamasını istediklerini söyledi.
''O bölgede çalışacak firmalar tercihlerini yapsın, Türkiye o firmalarla çalışmayacak'' dediklerini hatırlatan Yıldız, bu tavrın başarıya ulaştığını, firmaların tercihini Türkiye'den yana yaptığını, burada Türkiye'nin güçlü ve büyük ülke olmasının faydasını gördüklerini dile getirdi.
Komisyon toplantısı daha sonra basına kapalı olarak devam etti. Toplantıda enerji ile ilgili bazı anlaşma ve sözleşmelerin uygun bulunduğuna dair 7 adet kanun tasarısı kabul edildi.
