TBMM KİT KOMİSYONU

Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi
(TEİAŞ) Genel Müdür Yardımcısı Halil Alış, yılın başında İran'ın doğal
gazı kesmesi sonucu, su kaynaklarının fazla kullanılması ve kuraklık
nedeniyle bu yıl hidroelektrik santrallardan (HES) üretilen elektrikte
4,5 milyar kilovatsaat (kWh) azalma olacağını bildirdi.
Ünal Kacır başkanlığında toplanan TBMM KİT Komisyonunda, TEİAŞ'nin 2006
yılı hesapları görüşülerek ibra edildi.
Komisyonda kurumun faaliyetleri hakkında bir sunum yapan TEİAŞ Genel
Müdür Yardımcısı Halil Alış, 2001 yılında elektrik sektöründe yapılan
yeniden yapılanmayla kurulan TEİAŞ'nin bugün Avrupa iletim ağlarının en
büyük ağına sahip bir sistemi işlettiğini söyledi.
TEAŞ'nin önemli bir görevinin de Piyasa Mali Uzlaştırma Sistemini
çalıştırmak olduğunu ifade eden Alış, bugün Türkiye elektrik sisteminde,
ikili anlaşmaların dışındaki kısmın Piyasa Mali Uzlaştırma ve Dengeleme
Sistemi üzerinde serbest elektrik piyasasında alınıp satıldığını
kaydetti. Sistemin 2006 yılı Temmuz ayı başında başladığını ve ilk
başlandığında serbest elektrik piyasası parasal hacminin 300-350 milyon
YTL düzeyinde olduğuna işaret eden Alış, bugün bu miktarın 800 milyon
YTL mertebesine kadar ulaştığına dikkat çekti.

-UCTE ÇALIŞMALARI-

Alış, Türkiye elektrik sisteminin Avrupa elektrik sistemi ile senkron
enterkonneksiyonu (UCTE) çalışmalarına 2005 yılında başlandığını
hatırlattı. Alış, Türkiye elektrik sisteminin UCTE sistemine bağlantısı
kapsamındaki ''Sistem Bağlantısı Tamamlayıcı Teknik Çalışmalar''
projesinin 20 Nisan 2007 tarihinde tamamlandığını ve sonuçların UCTE
tarafından uygun bulunduğunu bildirdi.
Söz konusu çalışmaların neticeleri doğrultusunda Türkiye elektrik
sisteminin Avrupa elektrik sistemi ile deneme çalışmalarına bu yılın
sonlarında başlanmasının beklendiğini ifade eden Alış, Avrupa elektrik
sistemine bağlantıyı sağlayan mevcut Türkiye-Bulgaristan arasındaki iki
ayrı hatta ilave olarak Türkiye-Yunanistan hattının da tamamlandığını ve
enerji alış-verişine hazır hale getirildiğini söyledi.

-ELEKTRİKTE ARZ-TALEP SIKINTISI-

Alış, TEİAŞ tarafından hazırlanan projeksiyona göre elektrik talebinin
bu yıl bir önceki yıla göre yüzde 7,8 artacağının tahmin edildiğini
belirtti. Alış, fakat ocak-mart döneminde söz konusu artışın yüzde 14,5,
mart-nisan döneminde yüzde 5,6, mayıs ayında da yüzde 9,7 olarak
gerçekleştiğini bildirdi.
Elektrikte arz-talep konusunda TEİAŞ tarafından ''düşük ve yüksek talep
senaryolarının'' hazırlandığını ifade eden Alış, son yıllarda elektrik
talebindeki artış düşünüldüğü zaman TEİAŞ'nin düşük talep senaryolarının
artık dikkate alınmaması ve tamamen yüksek talep senaryoları üzerinden
konuşmak gerektiğini söyledi.
Türkiye'de bu yıl 205 milyar 383 milyon kilovatsaat (kWh) elektrik
enerjisi üretiminin hesaplandığını, bu miktarın 35 milyar 531 milyon
kWh'sının da HES vasıtasıyla üretilmesinin beklendiğini anlatan Alış,
fakat bu yılın ilk aylarında İran'dan gelen doğal gazın kesilmesi
nedeniyle HES'lere yüklenildiğini ve su kaynaklarının fazla
kullanıldığını vurguladı.
Halil Alış, kuraklık nedeniyle havzalardaki su miktarının da azalmasıyla
35 milyar 531 milyon kWh'lık üretime ulaşılamayacağının tahmin
edildiğini anlatarak, şöyle konuştu:
''Bu yıl HES'lerden 31,5 milyar kWh elektrik üretilebileceğini tahmin
ediyoruz. 4,5 milyar kWh'lık açığından termik santrallardan
kapatılabileceğini düşünüyoruz. Bununla ilgili kamunun revizyonları
bitti, şimdi özel sektörün revizyonlarını bekliyoruz. Termik santralleri
emre amade (üretebileceği kapasite üst sınırı) termik kapasite ile bu
açığı kapatabiliriz.''
Öneriler bölümünde bazı milletvekillerinin herhangi bir risk olması
durumunda komşulardan elektrik alınıp alınamayacağına yönelik soruları
üzerine Alış, ''Komşularımızın hiçbirinin aslında şu anda bize
verecekleri enerji yok. Yunanistan bile geçen yaz bizden elektrik
istedi. Fakat Bulgaristan üzerinden batıya bağlanırsak elektrik
alabiliriz'' diye konuştu.
Arz miktarındaki artışa bağlı olarak her yıl belli miktarlarda iletim
hattı yapmaları gerektiğine işaret eden Alış, fakat kamusallaştırmada
yaşadıkları sorunlar nedeniyle iletim hattı yapımlarında zorluklar
yaşadıklarını söyledi.
Önerilerin ardından TEİAŞ'nin 88 milyon 795 bin 649,37 YTL dönem karı
ile kapanan 2006 yılı hesapları ibra edildi.