2010-04-29 - 04:05
ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİNDE 1. TUR TAMAMLANDI
Anayasa değişikliği teklifine ilişkin birinci tur görüşmelerde maddeler üzerindeki gizli oylamalara katılım 405-414 arasında değişti. ''Kabul'' oylarının sayısı ise 331-340 arasındaydı. En çok ''Kabul'', 340 oy ile ''Ekonomik ve Sosyal Konsey''i Anayasa kapsamına alan 24. maddeye çıktı. Bu maddeye 69 ''ret'' verildi.
TBMM Genel Kurulunda, Anayasa değişikliği teklifi üzerindeki görüşmelerin
1. turu, yaklaşık 134 saat süren çalışmalarla tamamlandı.

Anayasa değişikliği teklifine ilişkin birinci tur görüşmelerde maddeler
üzerindeki gizli oylamalara katılım 405-414 arasında değişti. ''Kabul'' oylarının
sayısı ise 331-340 arasındaydı. En çok ''Kabul'', 340 oy ile ''Ekonomik ve
Sosyal Konsey''i Anayasa kapsamına alan 24. maddeye çıktı. Bu maddeye 69 ''ret''
verildi.

En düşük ''kabul'' oyu ise 331 ile Anayasa Mahkemesinin yeniden
yapılandıran 17. maddeye verildi. Madde için 72 ret, 2 boş oy kullanıldı; 2 üye
ise çekimser kaldı.

Kullanılan ''ret'' oyları ise 68-72 arasında değişti.

Birinci turda, belirlenen günlük takvim uyarınca, her gün teklifin 3-4
maddesi görüşüldü. 1. turda, teklifin maddelerine geçilmesi, maddeler, 3 geçici
madde ve bunları içeren çerçeve madde olmak üzere toplam 31 gizli oylama
yapıldı.

Genel Kuruldaki görüşmelere ilişkin her gün 100 sayfayı aşkın tutanak
tutuldu. Son gün görüşmeleri dışındaki tutanakların sayfası sayısı 973'e
ulaştı.

TBMM Genel Kurulunun Anayasa değişikliği teklifinin 1. turundaki mesaisi,
19 Nisan Pazartesi günü başladı, 23 Nisan günü yapılan özel gündemli toplantı
dışında, aralıksız 9 gün sürdü.

Birleşimlerin başında, gündeme ilişkin, 18'i muhalefet partilerine ait
olmak üzere toplam 20 grup önerisi verildi. Görüşülen maddeler üzerindeki
değişiklik önergeleri 450'ye yaklaştı, ancak İçtüzük hükümleri gereğince her
madde için 7 önerge işleme konuldu.

Genel Kurul, belirlenen takvim uyarınca 12-18 saat arasında değişen
günlük görüşme sürecinde toplam 134 saat çalıştı. Muhalefet partilerine mensup
milletvekilleri, grup önerisi, maddelere ilişkin değişiklik önergesi, soru sorma,
görüşmelerin devamı önergesi ve konuşmacılara cevap verme gerekçesiyle söz alarak
İçtüzüğün kendilerine sağladığı engelleme imkanlarını kullandılar. Grup önerileri
nedeniyle teklif üzerindeki görüşmelere, öngörülen saatlerden geç başlandı.

Toplam 107 saati bulan bu süre genel çalışma zamanından düşüldüğünde
teklif üzerindeki görüşmeler toplam 100,5 saat sürdü.

1. turdaki oylama sonuçları, Genel Kurulun toplam çalışma saatleri ile
Anayasa değişikliği teklifi üzerindeki çalışmaya ilişkin süreler şöyle:

. Görüşme
süresi
. (Saat)

.Oylama Katılan Kabul Ret Çekimser Boş Geçersiz Teklif
Toplam
Maddelere geçiş 410 333 73 2 2 -
1. Madde 407 336 70 - - 1
2. Madde 405 337 68 - - - 13,5 18
3. Madde 408 337 71 - - -
4. Madde 408 336 69 2 - 1
5. Madde 405 333 70 1 - 1 11,5 13
6. Madde 408 336 70 - 1 1
7. Madde 408 335 69 3 1 -
8. Madde 414 337 72 5 - - 8 15
9. Madde 406 334 70 2 - -
10. Madde 408 335 70 3 - -
11. Madde 409 338 70 - - 1 9 12,5
12. Madde 408 336 70 1 1 -
13. Madde 408 338 70 - - -
14. Madde 408 336 71 - 1 -
15. Madde 407 335 71 - 1 - 9,5 15
16. Madde 407 337 70 - - -
17. Madde 407 331 72 - 2 2
18. Madde 406 335 70 - 1 - 12,5 15,5
19. Madde 407 337 69 1 - -
20. Madde 408 338 70 - - -
21. Madde 408 338 70 - - -
22. Madde 407 335 70 1 1 - 12,5 16
23. Madde 409 336 72 - 1 -
24. Madde 409 340 69 - - -
25. Madde 407 336 70 - 1 - 10 13
26/ Geçici 18 408 338 70 - - -
Geçici 19 409 336 71 - 1 1
Geçici 20 408 337 70 1 - -
26. Madde 408 338 70 - - -
27. Madde 407 335 71 - 1 - 14 16
.1. Turda teklif üzerindeki ve toplam çalışma saaleri 100,5
207,5

(NOT: 8 sandalyenin boş bulunduğu TBMM'de partilere göre dağılımı
şöyle:
AK Parti: 336, CHP: 97, MHP: 69, BDP: 20, Bağımsız: 12, DSP: 6, DP: 1 ve
TP: 1)

TBMM Genel Kurulunu Meclis Başkanvekilleri açtı, anayasa değişikliği
teklifi görüşmelerine geçilirken kürsüye, TBMM Başkanı Mehmet Ali Şahin çıktı.
Şahin, değişiklik teklifinin görüşüldüğü 9 gün boyunca TBMM Genel Kurulunu
yönetti.

Anayasa değişikliği teklifinin 1. tur görüşmeleri süresince, Başbakan
Recep Tayyip Erdoğan çalışmalarını Meclisteki odasında sürdürdü. Erdoğan,
oylamaları sırasında Genel Kurula geldi. Bakanlar da bazı programlarını Meclise
aldı. Başbakan Erdoğan ve bakanlar, geç saatlere kadar süren Genel Kurul
çalışmaları sırasında zaman zaman kulislerde milletvekilleriyle sohbet ettiler.

CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, teklifin tümü üzerinde parti grubu adına
konuştu, sonraki görüşmelere ise katılmadı. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli ise
teklif ile ilgili görüşmelere genel olarak katıldı ve oy kullandı. BDP Genel
Başkanı Selahattin Demirtaş ise görüşmelere hiç katılmadı.

CHP'li milletvekilleri iki gruba bölündü. Bir grup milletvekili bir gün,
diğer grup ertesi gün Genel Kurulda yer aldı, ancak oylamaya katılmadı. Teklif
üzerindeki görüşmelere gelen ancak oy vermeyen BDP'liler için tek istisna parti
kapatma davası açılmasını TBMM iznine bağlayan maddeydi. 5 BDP'li milletvekili,
sadece bu maddelerde oy kullandı. Bu katılımın ''sembolik'' olduğu belirtildi.
Bağımsız milletvekillerinden bazıları da değişiklik teklifi için oy kullanırken,
bazıları sadece görüşmelerde yer aldı.

Genel Kurulun anayasa mesaisi süresince bazı milletvekillerinin seçim
bölgelerine özgü yiyecek ve içeceklerden ikramları da büyük ilgi gördü.

Milletvekilleri, hem lig maçlarını hem de Avrupa Şampiyonlar Ligi
maçlarını kulislerde izleyebildiler.

Görüşmeler sırasında, CHP Kayseri Milletvekili Şevki Kulkuloğlu'nun
kürsüde gösterdiği döviz AK Parti'lilerin tepkisine neden oldu ve tansiyon
yükseldi. Genel Kuruldaki görüşmelerde zaman zaman sert tartışmalar yaşandı.

Milletvekilleri, fiziki rahatsızlıklarına rağmen oy kullandı. Yumruklu
saldırıya uğrayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, bütün oylamalara
burnunda bandajla katıldı, AK Parti Gaziantep Milletvekili Özlem Müftüoğlu da
oyunu kolu askıda olarak kullandı. AK Parti Grup Başkanvekili Nurettin
Canikli'nin de görüşmelerde eli bandajlıydı.

Telefon görüşmelerini kesen jammerlar, görüşmelerin bir bölümünden sonra
devre dışı bırakıldı. Daha önce cep telefonlarıyla görüşme yapılamayan Genel
Kurul Salonunda, milletvekilleri, cep telefonuyla görüşme yapabildi.

TBMM Genel Kurulunda, Anayasa değişikliği teklifinin 2. tur oylaması 2
Mayıs Pazar günü başlayacak ve 9 Mayıs Pazar gününe kadar sürecek. 2. tur
oylamasına ilişkin takvim uyarınca, Genel Kurul, 4 Mayıs Salı günü 15.00-24.00,
diğer günler ise 12.00-24.00 saatleri arasında çalışacak.

Yaklaşık 8 günde tamamlanması öngörülen 2. tur oylamada maddeler üzerinde
konuşma olmayacak. Ancak, maddeler üzerinde verilen değişiklik önergeleriyle
ilgili konuşma yapılabilecek. 2. turda da maddelerin yanı sıra teklifin tümüyle
birlikte 31 gizli oylama yapılacak.