Komisyon, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı.
Komisyonda, Milli Savunma Bakanlığının 2027 yılı bütçe, kesin hesap ve Sayıştay raporlarının yanı sıra Akaryakıt İkmal ve NATO Pol Tesisleri İşletme Başkanlığının Sayıştay raporları görüşülecek.
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının 2027 yılı bütçelerine ilişkin sunum yaptı.
Türkiye'nin stratejik konumu itibarıyla bölgesel ve küresel güvenliği doğrudan etkileyen gelişmelerin yaşandığı kritik bir coğrafyanın merkezinde bulunduğunu belirten Güler, Rusya-Ukrayna Savaşı, İsrail'in komşu ülkelere yönelik saldırıları ve ABD ile İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla ortaya çıkan savaşın, güvenlik risklerinin arttığını ve çatışmaların daha geniş alanlara yayıldığını gösterdiğini ifade etti.
Güler, "Bütün bu gelişmeler ülkemizin savunma ve güvenlik politikalarını önleyici çok yönlü ve değişen şartlara süratle uyum sağlayan bir anlayışla yürütmemizi zorunlu kılmaktadır." dedi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde etkin diplomasiyi güçlü askeri caydırıcılıkla desteklediklerini söyleyen Güler, Türkiye'nin hak ve menfaatlerinin korunması ile uluslararası barış ve güvenliğin sağlanmasına da önemli katkılar sunduklarını dile getirdi.
Ülke sınırlarında çok katmanlı bir güvenlik sistemiyle koruma sağladıklarını vurgulayan Güler, bu tedbirlerin etkinliği ve Mehmetçik'in üstün gayretleri sayesinde hudutlardaki faaliyetlerin başarıyla sürdürüldüğünü ifade etti.
- "Terörsüz Türkiye" süreci
Güler, Türkiye'nin uzun yıllardır mücadele ettiği terör tehdidinin ortadan kaldırılmasının, milli güvenliğin yanı sıra toplumsal huzur, birlik, beraberlik ve gelecek nesillerin refahı açısından tarihi önem taşıdığını vurguladı.
Sürecin önemine değinen Güler, "Kahraman güvenlik güçlerimizin kararlı mücadelesiyle elde edilen kazanımlar Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde ve Milliyetçi Hareket Partisi Sayın Genel Başkanının güçlü destekleriyle yürütülen 'Terörsüz Türkiye' sürecine kapı aralamıştır." dedi.
Sürecin temel amacının terörün ülke gündeminden kalıcı biçimde çıkarılması olduğunu belirten Güler, "Gazi Meclisimizin bu doğrultuda üstlendiği sorumluluk ve büyük bir çoğunlukla kabul ettiği ilgili Kanun da bir dönüm noktası teşkil etmiştir." ifadesini kullandı.
Milli Dayanışma ve Bütünleşme Koordinasyon Kurulunun, ilgili alt kurullarla çalışmalarını büyük bir eş güdüm içerisinde sürdürdüğünü belirten Güler, gelecek dönemin en kritik konusunun ortaya konulan iradenin sahada somut bir karşılık bulması olduğunu vurguladı.
Bakan Güler, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Başta PKK/KCK olmak üzere terör örgütüyle bağlantılı tüm yapı ve oluşumların silahlarını bırakarak tamamen tasfiye edilmesi ve sürecin gerektirdiği yükümlülüklerin hızlıca yerine getirilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede Suriye'deki silahlı terör yapılarının da merkezi devlet kurumlarına entegrasyonu ülkenin toprak bütünlüğünün korunması ve terör örgütlerinin farklı adlar altında varlık göstermesinin önlenmesi büyük önem taşımaktadır. Konuyla ilgili gelişmeleri Suriye hükümetiyle yakın koordinasyon içerisinde dikkatle takip ediyoruz. Aynı şekilde komşumuz Irak'ın merkezi hükümeti ve Irak Kürt Bölgesel Yönetimi ile de ortak güvenlik çıkarlarımızın korunması doğrultusunda işbirliği içerisindeyiz. Nihai hedefimiz hem ülkemizde hem de yakın çevremizde terör örgütlerinin varlığının tamamen ortadan kalktığı sınırların emniyet içinde bulunduğu ve bölgede insanların huzur içerisinde yaşadığı bir güvenlik ortamının oluşturulmasıdır."
- Şehit ve gazi aileleri
Bakan Güler, bugün konuşulan hedeflerin arkasında terörle mücadelede canlarını ortaya koyan şehit ve gazilerin fedakarlıklarının olduğunu söyledi.
Şehit ve gazi aileleri, gaziler ile vazife malullerinin sosyal ve özlük haklarını daha da geliştirmek için çalışmaların devam ettiğini ifade eden Güler, şunları kaydetti:
"Hayatın her alanında karşılaştıkları sorunlara çözüm üretmek ve ailelerimizin refahını artırmak için devletimizin imkanları ölçüsünde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığımızın koordinesinde çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Nitekim geçtiğimiz ağustos ayında Gazi Meclisimiz tarafından kabul edilen ilgili kanunla bu konuda önemli bir adım daha atılmıştır. Devletimiz her zaman kıymetli gazilerimiz ile başımızın tacı olan şehit ve gazi ailelerimizin yanındadır ve yanında olmaya da devam edecektir."
- "Milli çıkarlarımızı savunmaya devam edeceğiz"
Bakan Güler, Mavi ve Gök Vatan'da Türkiye'nin hak ve menfaatlerini korumaya yönelik faaliyetlerin uluslararası hukuk ve milli çıkarlar doğrultusunda sürdürüldüğünü ifade etti.
Yunanistan ile ilişkilerde mevcut sorunların diyalog yoluyla ele alınmasını, karşılıklı güvenin geliştirilmesini ve Ege Denizi'nin barış ve işbirliği alanı haline gelmesini arzuladıklarını söyleyen Güler, "Yunanistan tarafından Ege ve Doğu Akdeniz'deki tek taraflı girişimlere, ülkemizin meşru haklarını yok saymaya yönelik teşebbüslere karşı gerekli diplomatik ve askeri tedbirleri de alıyoruz." dedi.
Kıbrıs Türklerinin meşru haklarının korunmasının temel önceliklerinden olduğunu ifade eden Güler, "Bu doğrultuda Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin dış desteklerle etkinliğini artırma ve Kıbrıs Türklerinin çıkarlarını yok sayan faaliyetlerine karşı ülkemizin ve soydaşlarımızın haklarını kararlılıkla savunuyor ve oldubittilere müsaade etmiyoruz." diye konuştu.
Bakan Güler, Türkiye'nin savunma ve güvenlik politikasının kendi sınırlarının korunmasına odaklanan bir anlayışın ötesinde geniş bir coğrafyaya uzanan büyük bir sorumluluk alanını kapsadığını belirtti.
Bu kapsamda Azerbaycan ile karşılıklı güven temelinde askeri işbirliklerini güçlendirdiklerini söyleyen Güler, "Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki barış sürecini yakından takip ediyor, kalıcı barışın Güney Kafkasya'da istikrarı, ulaşım ve ticaret bağlantılarını ve ekonomik işbirliğini geliştireceğine inanıyoruz." dedi.
Suriye'nin güvenliği ve istikrarının Türkiye'nin milli güvenliğiyle doğrudan bağlantılı olduğunu belirten Güler, Suriye ile imzalanan Ortak Eğitim ve Danışmanlık Mutabakat Muhtırası kapsamında başta terörle mücadele olmak üzere, Suriye ordusunun savunma ve güvenlik kapasitesinin geliştirilmesi, personelinin eğitilmesine yönelik katkılar sunduklarını vurguladı.
Güler, nihai hedefin Suriye'nin kendi güvenliğini sağlayabilen, terör örgütlerinin faaliyetlerine izin vermeyen istikrarlı bir yapıya kavuşması olduğuna dikkati çekerek, "Bununla birlikte İsrail'in Suriye'ye yönelik saldırılarını kabul edilemez buluyoruz. Türkiye olarak bundan sonra da Suriye'nin egemenliğine, toprak bütünlüğüne, siyasi birliğine ve istikrarına desteğimizi kararlılıkla sürdüreceğiz." dedi.
Son yıllarda üstlenilen inisiyatif ve taraflar arasında tesis edilen iş birliği neticesinde sahada büyük ölçüde sükunete ulaşıldığına dikkati çeken Güler, "Türkiye-Libya arasında Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanlarını sınırlandırmayı amaçlayan 2019 tarihli Mutabakat Muhtırası'nın geçtiğimiz ay Temsilciler Meclisinde oy birliğiyle onaylanması ile ülkemiz aleyhindeki diğer siyasi kararların iptal edilmesi de bu çabalarımızın en somut karşılığı olmuştur." dedi.
Güler, Somali'de ise Silahlı Kuvvetlerinin imkan ve kabiliyetlerinin geliştirilmesi için askeri eğitim ve danışmanlık faaliyetleri yürütüldüğünü ifade etti.
- Mekke Ortak Savunma Anlaşması
Bakan Güler, Pakistan ve Suudi Arabistan ile imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın bölgedeki barışa, istikrara ve karşılıklı güvenin güçlendirilmesine yönelik önemli bir adım olduğunu belirtti.
Bu iş birliğinin, herhangi bir ülkeyi hedef almayan karşılıklı güvenliğe, savunmaya ve barışın korunmasına hizmet ettiğini aktaran Güler, anlaşmanın aynı ideali paylaşan diğer bölgesel aktörlerin katılımına ve katkılarına açık olduğunu ifade etti.
Meclisin anlaşmayı kabul etmesinin, bölgesel barış ve güvenliğe yönelik çalışmaların etkin bir şekilde yürütülmesine imkan tanıması bakımından çok önemli olduğunu belirten Güler, şunları kaydetti:
"Mekke Savunma İttifakı çerçevesinde dostlarımızla dayanışmamızı güçlendirerek bölgesel barış ve istikrara katkı sağlamayı sürdüreceğiz. Bu vesileyle Yemen'deki gruplar tarafından Suudi Arabistan'ın kritik enerji altyapısına, havaalanlarına ve kutsal Mekke şehrine yönelik gerçekleştirilen saldırıları şiddetle kınadığımızı, Suudi Arabistan'ın güvenliğine ve toprak bütünlüğüne desteğimizi bir kez daha vurgulamak istiyorum. 21 Ekim'de dost ve müttefik ülkeler Pakistan, Endonezya ve Katar ile imzaladığımız Savunma Sanayii İş Birliği Mutabakat Zaptı, bir diğer adıyla Bedir Mutabakatı ile de savunma sanayi alanında çok yönlü işbirliklerimizi geliştirerek ortak güvenlik kapasitemizi güçlendirmeyi hedefliyoruz."
- NATO
Bakan Güler, Türk Silahlı Kuvvetlerinin personel gücünün, operasyonel tecrübesinin ve müşterek harekat kabiliyetlerinin NATO'nun etkinliğinde önemli yer tuttuğunu vurguladı.
Türkiye'nin NATO'nun dönüşümüne katkılar sağlamaya ve müttefikleriyle yakın işbirliğine devam edeceğini söyleyen Güler, şu ifadeleri kullandı:
"NATO savunma harcamalarının 2035 yılına kadar gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 5'inin savunma ihtiyaçlarına ayrılması hedefine yönelik çalışmalarımız devam etmektedir. Bahse konu hedefin yüzde 3,5 oranındaki kısmının, askeri kabiliyetler, ana savunma ihtiyaçları ve güvenlikle ilgili harcamalara, yüzde 1,5 oranındaki kısmının ise kritik altyapılar, sivil hazırlık ve dayanıklılığın sağlanması ile savunma sanayi altyapısının güçlendirilmesine ayrılması kararlaştırılmıştır. Bu kapsamda dikkat çekmek isterim ki, 2025 yılında savunma harcamalarımızın içinde ana silah sistemlerine yönelik harcamaların oranı yüzde 35,80 olarak gerçekleşmiştir."
Rusya-Ukrayna savaşının bölgeyi ve dünyayı etkilemeyi sürdürdüğünü belirten Güler, Türkiye'nin, barışa yönelik arabuluculuk girişimlerinin yanı sıra savaşın yol açtığı tehditlere karşı da önemli sorumluluklar üstlendiğine işaret etti.
Bu kapsamda sürüklenen mayın tehdidine karşı 2024'ten bu yana Bulgaristan ve Romanya ile birlikte kurulan MCM BLACK SEA Görev Grubu bünyesinde mayın karşı tedbirler harekatı icra ettiklerini, harekatın kapsamının kritik su altı yapılarını da içerecek şekilde genişletilmesi konusunda müttefiklerle yakın eş güdüm içerisinde çalıştıklarını anlatan Güler, "Ayrıca ticari gemilere ve deniz ulaştırmasına yönelik artan tehditler karşısında seyir, can ve çevre emniyetini sağlamak üzere deniz yetki alanlarımızdaki tedbirleri artırıyor, deniz ve hava unsurlarımızla keşif, gözetleme ve güvenlik faaliyetlerimizi kesintisiz icra ediyoruz." ifadesini kullandı.
İsrail ve ABD tarafından İran'a yönelik saldırılarla başlayan ve İran'ın üçüncü ülkeleri hedef almasıyla genişleyen çatışmanın bölgesel ve küresel istikrar bakımından ciddi riskler doğurduğunu vurgulayan Güler, "Önceliğimiz bölgede gerilimin daha fazla tırmanmasının önlenmesi ve sorunların askeri yöntemler yerine diplomasi ve diyalog yoluyla çözülmesidir. Bir süredir ABD ile İran arasında devam eden diplomatik temasları kalıcı ateşkesin sağlanması ve çatışmaların tamamen sonlandırılması bakımından kıymetli buluyoruz." diye konuştu.
Bakan Güler, çatışmaların sona erdirilmesi kadar Hürmüz Boğazı'nda deniz ticaretinin güvenliği ve serbest seyrüseferin uluslararası hukuk ve karşılıklı güven temelinde kesintisiz şekilde sağlanmasının, küresel enerji arzının devamı açısından büyük önem taşıdığının altını çizerek, "Türkiye olarak taraflar arasında sürdürülebilir bir müzakere zemininin yeniden oluşturulmasını destekliyor, bölgenin yeni bir çatışma sürecine sürüklenmesini istemiyoruz." değerlendirmesinde bulundu.
- "İsrail'in soykırım ve yayılmacı politikası bölgeyi kaosa sürüklüyor"
İsrail'in soykırım ve yayılmacı politikası ile vahşet boyutundaki saldırganlığının bölgeyi kaosa sürüklediğini söyleyen Güler, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Maalesef şu ana kadar Gazze'deki çatışmaların sonlandırılması için atılan çeşitli adımlar İsrail'in hukuk tanımaz şekilde saldırılarına devam etmesi nedeniyle istenilen seviyede sonuç vermemiştir. Bu yüzden uluslararası mekanizmalar tarafından daha etkin ve caydırıcı tedbirlerin süratle uygulanması büyük önem arz etmektedir. Bölgede kalıcı barış ve istikrarın sağlanabilmesi için İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarına da bir an önce son vermesi, Lübnan'ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermesi gerekmektedir. Türkiye olarak uluslararası hukuka ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarına uygun şekilde kapsamlı bir ateşkesin tesis edilmesini gerekli görüyor, Lübnan'ın bağımsızlığını ve toprak bütünlüğünü destekliyoruz."
Güler, savunma ve güvenlik alanında yaşanan gelişmelerin güçlü bir savunma sanayisine sahip olmayı zorunlu kıldığını vurgulayarak, "Sayın Cumhurbaşkanı'mızın liderliğinde savunma sanayimizde gerçekleştirilen atılımlar sayesinde ülkemiz bugün güçlü bir sanayi ekosistemine kavuşmuş, kahraman ordumuz da etkinliğini ve gücünü artırmıştır. Özellikle KAAN, HÜRJET, KIZILELMA, ALTAY, Çelik Kubbe ve modern deniz platformlarımız gibi devam eden, aynı zamanda müttefiklerimizin de ilgiyle takip ve talep ettiği projelerimiz harekat ihtiyaçlarımızı karşılamaya yönelik bütüncül modernizasyon anlayışımızın parçalarıdır. Savunma sanayisinde ulaştığımız bu mümtaz seviyeyi en yukarılara taşımak için milli teknolojilerimizi sürdürülebilir üretim ağı, güçlü lojistik ve altyapı ile desteklemeye devam edeceğiz." diye konuştu.
- "F-35 alımı konusundaki girişimlerimizi sürdürüyoruz"
Bakanlık bünyesindeki askeri fabrikalarda harbe hazırlık seviyesini en üst düzeyde tutmak için ihtiyaç duyulan bakım, onarım, imalat ve yenileştirme faaliyetlerinin yürütüldüğünü, temininde güçlük çekilen malzeme ve sistemlerin de milli imkanlarla üretildiğini ifade eden Güler, "Tersanelerimizde ise başta Tepe Sınıfı Hava Savunma Harbi Muhribi olmak üzere stratejik önemdeki milli gemi ve denizaltılarımızın inşa, bakım, onarım ve modernizasyon faaliyetlerini başarıyla sürdürüyoruz. Öte yandan Eurofighter uçağı tedarikine yönelik çalışmalarımız kapsamında Birleşik Krallık ile yürütülen uçak üretimi ve bakım-idame altyapısının oluşturulmasına yönelik süreç planlı bir şekilde devam etmektedir. F-16 modernizasyonu ve tedarik faaliyetlerimiz ile F-35 alımı konusundaki girişimlerimizi de ülkemizin milli güvenlik ihtiyaçları ve ilgili uluslararası süreçler çerçevesinde sürdürüyoruz." değerlendirmesinde bulundu.
Mayın temizleme faaliyetlerinin büyük önem taşıdığının altını çizen Güler, "Bu doğrultuda öncelikli olarak sınır hattında yürüttüğümüz insani amaçlı mayın temizliği çalışmalarıyla modern ve etkin sınır güvenlik sistemlerinin kurulmasına, sınır kapılarının kapasitelerinin artırılmasına, tarım ve hayvancılık alanlarının kullanıma açılmasına ve uluslararası ticaretin geliştirilmesine katkı sağlıyoruz." dedi.
Bakan Güler, TSK Bulut Bilişim Projesi kapsamında dijital altyapı ve bilişim kabiliyetlerini geliştirdiklerini belirterek, "Milli Teknoloji Hamlemiz doğrultusunda harekat, istihbarat ve eğitim alanlarında yapay zeka kullanımını yaygınlaştırarak siber vatanımızın ve kritik askeri bilgi altyapımızın güvenliğini, ordumuzun dijital tehditlere karşı hazırlık seviyesini ve harekat etkinliğini artırıyoruz. Kimyasal, biyolojik, radyolojik ve nükleer savunma alanında da çalışmalarımızı titizlikle icra ediyor, bu kapsamda yerli ve milli KBRN savunma ürünlerinin geliştirilmesi için AR-GE ve altyapı projeleri ile bu alanda uzmanlarımızın yetiştirilmesine büyük önem veriyoruz." ifadelerini kullandı.
- "Türkiye bulunduğu coğrafyada önemli bir birikime ve kapasiteye ulaşmıştır"
Milli Savunma Bakanı Güler, bugün küresel güç dengeleri yeniden şekillenirken başta Avrupa olmak üzere birçok ülkenin savunma bütçelerini artırarak askeri kapasitelerini güçlendirmeye yönelik kapsamlı adımlar attığını dile getirdi.
Bakan Güler, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Savunmaya ayrılan kaynakların gerçek bir askeri güce dönüşmesi yalnızca modern silah ve sistemlerin teminiyle değil, nitelikli insan kaynağı, kurumsal tecrübe, güçlü savunma sanayinin yanı sıra etkin ve caydırıcı harekat kabiliyetiyle mümkündür. Nitekim birçok ülkenin imkanlarını geliştirmeye çalıştığı bu alanlarda Türkiye, bulunduğu coğrafyanın güvenlik şartları, yüksek askeri tecrübesi ve zamanında gerçekleştirdiği vizyoner yatırımlar sayesinde önemli bir birikime ve kapasiteye ulaşmıştır. Bundan sonra da hedefimiz Türkiye Yüzyılı vizyonumuz doğrultusunda başta savunma ve güvenlik olmak üzere her alanda daha güçlü ve daha büyük Türkiye'yi hep birlikte inşa etmektir. Bu kapsamda Bakanlığımıza tahsis edilecek kaynaklar personel ihtiyaçlarımızın karşılanması, envanterimizin modernizasyonu, lojistik altyapımızın güçlendirilmesi ve uluslararası görevlerimizin etkinliği açısından büyük önem taşımaktadır."
Bütçeyi savunma öncelikleri doğrultusunda kamu kaynaklarını etkin ve verimli kullanarak milletin güvenliği için en uygun şekilde değerlendirmeye kararlı olduklarını belirten Güler, şunları kaydetti:
"Bu çerçevede her türlü tasarruf tedbirleri ve verimli kullanım esasları gözetilerek hazırladığımız Bakanlığımızın 1 trilyon 532 milyar 647 milyon 499 bin lira tutarındaki 2027 Yılı Bütçe Teklifi ile 2025 Yılı Kesin Hesabı takdirlerinize sunulmuştur. Bakanlığımıza tahsis edilen bütçe kullanımında tasarruf tedbirlerine gösterilen azami riayet sonucunda 2024'ten bugüne kadar yaklaşık yüzde 40'ı mühimmat geri dönüşümlerinden, yüzde 39'u ise yerli ve milli üretimden kaynaklı olmak üzere toplam 15 milyar lira tasarruf sağlanmıştır. Sonuç olarak bütçemize vereceğiniz destek, yarınlara daha güvenle bakacak ülkemizin savunma iradesinin de tezahürü olacaktır."
TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Milli Savunma Bakanlığının 2027 yılı bütçesi üzerinde siyasi parti grupları adına konuşmalar tamamlandı.
Yeni Parti Zonguldak Milletvekili Eylem Ertuğ Ertuğrul, mevcut durumda savunma harcamasının kendileri için tartışma konusu olmadığını ancak mali kaynak büyüklüğünün de tek başına bir başarı kriteri veya caydırıcılık gücü olamayacağını söyledi.
Savunma harcamalarında teknolojiye yüksek pay ayrılmasını makul bulduklarını kaydeden Ertuğrul, bunun, personel özlük haklarına benzer şekilde yansıtılmamasını kabul etmediklerini belirtti.
Ertuğrul, askeri hastanelere ilişkin de "Bu kadar büyük bir ordumuz olmasına rağmen bu personeli neden bu kadar net, gelişmiş bir askeri sağlık sisteminden mahrum bırakıyoruz? Bunu anlamak mümkün değil." diye konuştu.
DEM Parti Erzurum Milletvekili Meral Danış Beştaş, Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) verilerine göre Türkiye'nin askeri harcamalarda dünyada 18. sırada yer aldığını aktararak, bundan hareketle Türkiye'nin "silahlanma yarışında hızlanmayı tercih ettiğini" söyledi.
Mekke Ortak Savunma Anlaşması ile Türkiye'nin kendisini daha geniş yükümlülükler altına soktuğunu savunan Beştaş, "Bizler, güvenliği, silahların sayısıyla değil, insanların yaşam hakkının korunmasıyla değerlendiriyoruz. Komşularımızla düşmanlık değil diplomasi, askeri müdahale değil diyalog, silahlanma yarışı değil bölgesel barış istiyoruz." ifadelerini kullandı.
- "Siber Güvenlik Başkanlığımızın siber ordumuzu güçlendirmesi gerektiğini düşünüyorum"
CHP Gaziantep Milletvekili Hasan Öztürkmen, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na "evet" dediklerini ancak Anlaşma'yı koşulsuz olarak desteklemediklerini anlattı.
Anlaşma'nın bölgesel bir ittifaka dönüşmesi gerektiğini belirten Öztürkmen, "İran başta olmak üzere Irak, Suriye, Libya ve hatta Mısır'ın da katılmasıyla Anlaşma genişletilmelidir. Ankara, bu genişleme planına öncülük yapmalıdır." dedi.
Öztürkmen, en temel kırmızı çizgilerinin, "Mehmetçik'in bir damla kanının dahi Türkiye'nin güvenliğiyle ilgisi olmayan bir savaşta yabancı ülke toprağına akmaması" olduğunu belirtti.
Hiçbir uluslararası anlaşmanın TBMM'nin onayını ortadan kaldıramayacağına işaret eden Öztürkmen, "Mehmetçik'i savaşması için başka bir ülkeye gönderecek hiçbir tezkereye 'evet' demeyeceğiz." dedi.
Yeni Yol Partisi İstanbul Milletvekili Mustafa Kaya, dünyadaki gelişmelerin, Türkiye'nin milli savunma kapasitesini güçlendirmesini gerektirdiğine işaret etti.
Savunma sanayisinde son yıllarda önemli adımlar atıldığını dile getiren Kaya, kritik alanlarda dışa bağımlılığın daha da azaltılması gerektiğini söyledi.
Bölgede ve dünyada meydana gelen siber saldırıların, suikastların ve devlet destekli espiyonaj operasyonlarının gittikçe arttığını ifade eden Kaya, "Bunun için Siber Güvenlik Başkanlığımızın daha profesyonel personel alımı yapması, yetenekli kişi ve uzmanları bu kuruma katarak siber ordumuzu güçlendirmesi gerektiğini düşünüyorum." şeklinde konuştu.
Kaya, ayrıca petrol rafinerileri, enerji ve nükleer tesisler, kurumların veri merkezleri, elektrik üretim santralleri, finans kuruluşları, enerji üretim ve dağıtım hatları, petrol ve gaz boru hatları gibi kritik altyapıların siber saldırılara karşı korunmasının önemini de vurguladı.
- "Mevcut şartlar güçlü bir savunma kapasitesini zorunlu hale getiriyor"
MHP Konya Milletvekili Konur Alp Koçak, uluslararası gelişmelere dikkati çekerek, dünyanın kaotik bir dönemden geçtiğini anlattı.
Rekabetin, çatışmaların ve savaşların mahiyetinin değiştiğini, askeri ve siyasi dengelerin altüst olduğunu belirten Koçak, çağın savunma ve güvenlik politikasının, teknolojik üstünlük, ekonomik dayanıklılık, lojistik derinlik ve siyasi istikrarın aynı anda temin edilmesini gerekli kıldığına işaret etti.
Koçak, mevcut şartların güçlü bir savunma kapasitesini zorunlu hale getirdiğini, caydırıcı, etkin ve saygın bir orduya sahip olmanın yanında orduyu sürekli teyakkuz halinde bulundurmayı zorunlu kıldığını söyleyerek, "Dolayısıyla çatışma alanlarının yanı başında, zorlu bir coğrafyada bulunan Türkiye'nin, savunma için ciddi miktarda kaynak ayırması kaçınılmaz olmaktadır." diye konuştu.
Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Koçak, Terörsüz Türkiye'nin kalıcı olabilmesi için terörizmi besleyen siyasi, sosyal ve ekonomik zeminlerin de ortadan kaldırılması gerektiğini belirtti.
Koçak, Terörsüz Türkiye hedefinin "terörsüz bölge" anlayışıyla tamamlanmasının büyük önem taşıdığına işaret ederek, Irak ve Suriye'de yaşanan gelişmelerin "terörsüz bölge" hedefinin stratejik önemini gözler önüne serdiğini kaydetti.
Milli Savunma Bakanlığı mensuplarının mümkün olan en yüksek mali ve sosyal imkanlardan yararlanması gerektiğine inandıklarını dile getiren Koçak, "Rütbesi, ünvanı ve görevi ne olursa olsun tüm TSK mensupları ve emeklilerinin mali ve sosyal haklarına ilişkin ilave düzenlemelerin hayata geçirilebileceği kanaatindeyiz." değerlendirmesinde bulundu.
- "Sürecin ilgili kurumlarca teyit ve tespit edilmesi önemli"
AK Parti Elazığ Milletvekili Ejder Açıkkapı, Rusya-Ukrayna Savaşı ile bölgede yaşanan çatışmalar ve farklı coğrafyalarda artan gerilimlerin, güvenlik risklerinin ne kadar hızlı değişebildiğini gösterdiğini, bu şartlarda Türkiye'nin savunma politikasının önleyici, hazırlıklı ve caydırıcı olmasının oldukça önem taşıdığını belirtti.
Türk savunma sanayisindeki gelişime ilişkin değerlendirmelerde bulunan Açıkkapı, "Önümüzdeki hedef, bu gelişmeyi sürdürülebilir kılmak, kritik bileşenlerle yerli üretimi elbette daha fazla geliştirmektir." dedi.
Açıkkapı, Türkiye'nin terörle mücadelesini kararlılıkla sürdürdüğünü belirterek, Terörsüz Türkiye hedefinin, milletin huzur ve güven içerisinde yaşama arzusunun ifadesi olduğunu kaydetti.
Bu hedefe ilerlerken şehitlerin aziz hatırasına ve gazilerin onuruna sahip çıkmanın herkesin ortak sorumluluğu olduğunu belirten Açıkkapı, "Terör örgütlerinin ve bağlantılı yapıların faaliyetlerini sonlandırması, silahların teslim edilmesi ve sürecin ilgili kurumlarca teyit ve tespit edilmesi önemlidir. Devletimizin güvenlik birimleri, ülkemizin güvenliğini koruma görevini kesintisiz bir şekilde yerine getirmektedir." değerlendirmesinde bulundu.
Açıkkapı, Milli Savunma Bakanlığının bütçe teklifinin hayırlı olmasını temenni ederek, "Güçlü savunmayı, ülkemizin barış içinde yaşama iradesini ve gerektiğinde kendisini koruma kararlığını destekliyoruz." dedi.
- "Bu harcamalardan razıyız, hakkımız sonuna kadar helal olsun"
İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Adana Milletvekili Ayyüce Türkeş, ordunun caydırıcılığını artıracak, askerin teknolojik ve lojistik ihtiyaçlarını eksiksiz karşılayacak her bütçe kaleminin ve atılacak her doğru, stratejik adımın sonuna kadar arkasında durduklarını bildirdi.
"Milli savunma harcamalarının yüksek olduğuna" dair ifadeleri eleştiren Türkeş, "Burada açıkça söylüyorum, biz Türk milleti olarak bu toprakları korumanın, burada bağımsız ve özgür bir şekilde yaşamanın bedeli olarak bu harcamalardan razıyız, hakkımız sonuna kadar helal olsun. Biz diyoruz ki, bundan sonra da yine terörle mücadeleye, milli güvenliğimize, vatanımızın içeriden ve dışarıdan gelecek tehditler karşısında korunmasına ayrılacak bütçede pazarlık söz konusu yapılamaz." sözlerini sarf etti.
Türkeş, Terörsüz Türkiye sürecine değinerek, "bölücü terör örgütü PKK'nın silah ve mühimmat envanteri çıkarılmadan, örgüt mensupları isim isim tespit edilmeden ve teslim tutanakları bu kayıtlarla karşılaştırılmadan tam silahsızlanmanın teyit edilemeyeceğini" savundu.
Komisyonda milletvekilleri Milli Savunma Bakanlığının 2027 yılı bütçesi üzerinde görüşlerini dile getirdi.
TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda milletvekilleri, Milli Savunma Bakanlığının 2027 yılı bütçesine yönelik görüş, öneri ve eleştirilerini dile getirdi.
MHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili İsmail Faruk Aksu, Türk ordusunun sahip olduğu yüksek caydırıcılığın, devletin kalkınma iddiasını güvenle sürdürmesine, ekonomik ve siyasi istikrarın korunmasına ve milletin geleceğe güvenle bakmasına imkan tanıyan stratejik bir kalkan görevi gördüğünü söyledi.
Terörsüz Türkiye sürecini, "milli savunmanın iç cephedeki tamamlayıcı karşılığı" şeklinde niteleyen Aksu, "Terörsüz Türkiye, etrafımızı saran ateş çemberi karşısında milli varlığımızın zırhı, terörsüz bölgenin inşasını mümkün kılarak kaos ve kargaşa yerine istikrar, barış ve huzurun, lider ülke Türkiye'nin habercisidir." dedi.
Aksu, savunma sanayisi ve kritik teknolojilerdeki bağımsızlığı milli kalkınmanın vazgeçilmez unsuru olarak değerlendirdiklerini belirterek, savunma sanayisinin uluslararası arenadaki rekabetçiliğinin ileri teknolojiyle pekiştirilmesi gerektiğini anlattı.
Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) mensuplarının mali ve özlük haklarına ilişkin düzenleme çağrısında da bulunan Aksu, "MHP olarak kahraman TSK mensuplarının ve emeklilerinin, şehit yakını ve gazilerimizin hayatlarını kolaylaştıracak adımların atılmasının, uygun çalışma şartlarına ve yeterli mali ve sosyal haklara kavuşturulmasının gerekli olduğuna inanıyoruz." diye konuştu.
Yeni Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, Türkiye'de savunma sanayisine yönelik çalışmaların Cumhuriyet'in ilk yıllarında da 1970'ler ve 1980'lerde de yapıldığını anlattı.
Ülkede sıfırdan bir savunma sanayisi kurulmadığını, mevcut başarılı savunma sanayisi üzerine doğru adımlar atıldığını dile getiren Özlale, şunları kaydetti:
"Biz, savunma sanayisini siyasete malzeme etmek isteyen bir parti değiliz. Bu nedenle doğru yapılan işlerin hakkını mutlaka teslim ederiz. Saldırı helikopterleri, Milli Gemi (MİLGEM), askeri gözetleme uyduları, eğitim uçakları, İHA, SİHA ekosisteminin gelişimi... Bunlar önemli ve gereklidir. Benim naçizane önerim şudur, burada geliştirdiğimiz teknolojiyi sanayinin diğer alanlarına aktarabilip ekonomide katma değer yaratabilecek bir yaklaşım önemlidir."
Özlale, muhalefet olarak eksik gördükleri şeyleri de dile getirmeleri gerektiğini belirterek, savunma sanayisinde daha fazla küçük ve orta ölçekli işletmenin ekosisteme dahil edilmesini önemli bulduklarını vurguladı.
DEM Parti Antalya Milletvekili Hakkı Saruhan Oluç, güvenliği sadece askeri harcamalarla tarif etmenin "eski dünyanın ezberlerinde ısrar etmek olacağı" değerlendirmesinde bulundu.
Eğitim, enerji bağımlılığı, gıda üretimi ve teknolojik kapasitenin de güvenlik meselesi haline geldiğini kaydeden Oluç, "Çağ değişiyor. Yapay zeka, yepyeni bir dünya yaratacak durumda. Bunun olumlu yanları da büyük riskleri de var. Bu çağ değişiminde en modern silahlara sahip olmak ekonomik bağımlılıklarımızı ortadan kaldırmıyor, toplumdaki adaletsizlikleri çözmüyor. Askeri kapasite, siyasi ve toplumsal kapasitenin yerine geçmiyor." ifadelerini kullandı.
CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, Milli Savunma Bakanlığı bütçesinin daha da artırılmasını, savunma sanayisinin güçlendirilmesi açısından önemli bulduklarını ifade etti.
Bütçe teklifinde şehit yakınları ve gazilere ayrılan payı yetersiz bulduklarını belirten Akay, "Biz, bugün bu konuyla ilgili bir önerge vereceğiz. Umarım AK Parti'li ve MHP'li milletvekillerimiz, komisyon üyelerimiz de bize destek verirler. Buraya 50 milyarlık bir ödenek teklifinde bulunacağız. Umarım kabul olur." şeklinde konuştu.
Akay, ayrıca 2027 bütçe teklifinde Eurofighter Typhoon tedariki ve buna bağlı hazırlıklar için ne kadar kaynak öngörüldüğüne, uçakların teslimat takvimi, pilot eğitimi ve bakım altyapısı kurulmasının hangi aşamada olduğuna dair sorular da yöneltti.
İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Samsun Milletvekili Erhan Usta, Terörsüz Türkiye sürecine dair değerlendirmelerde bulunarak, süreçte bir "netlik olmadığını" savundu.
Usta, Şehit Anaları Derneği Başkanı Pakize Akbaba'ya, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler tarafından açılan davada yargılanacağına dair bir kısa mesaj geldiği iddiasını dile getirerek, bunun doğru olup olmadığını sordu.
Bakan Güler, Usta'nın iddiasına, "Hayır, böyle bir şey yok." şeklinde yanıt verdi.
Usta, konuşmasının devamında, "İnşallah doğru değildir. Böyle bir şey varsa da sizden 'çekin' diye istirham edecektim." dedi.
- "Çalışmaların, ordumuzun başarısına katkı sağlayacağına inanıyorum"
TBMM Güvenlik ve İstihbarat Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Veysal Tipioğlu, Milli Savunma Bakanlığının bütçesini, ülkenin güvenliğine, ordunun caydırıcılığına ve Türkiye'nin uluslararası alandaki sözünün ağırlığına yapılan bir yatırım şeklinde değerlendirdiklerini anlattı.
Türkiye'nin bulunduğu coğrafyada güçlü olması gerektiğini vurgulayan Tipioğlu, şöyle konuştu:
"Bu coğrafyada barışı korumak istiyorsanız, caydırıcı olacaksınız. Bağımsız karar almak istiyorsanız, o kararı uygulayabilecek güce sahip olacaksanız. Türk Silahlı Kuvvetlerimiz, köklü askeri geleneği, personelinin cesareti ve disiplini, harekat tecrübesi ve gelişen teknolojik kabiliyetiyle bu iradenin en önemli güvencelerinden biridir."
Tipioğlu, yerli ve milli savunma sanayisi üretiminde kazanılan her başarının, Türkiye'nin caydırıcılığını artırdığını dile getirdi.
Türk Silahlı Kuvvetleri personelinin eğitimi, çalışma ve yaşam şartları ile özlük haklarına yönelik her adımı önemsediğini aktaran Tipioğlu, "Bu alanlarda yürütülen çalışmaların, ordumuzun moraline, kurumsal aidiyetine ve görev başarısına doğrudan katkı sağlayacağına inanıyorum." diye konuştu.
Komisyonda daha sonra Milli Savunma Bakanı Güler, milletvekillerinin sorularını yanıtladı.
