ALİYE TİMİSİ ERSEVER (Ankara) - Teşekkür ederim Sayın Başkanım.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşmekte olduğumuz kanunun 17'nci maddesi üzerine söz aldım. Bu madde, kavşaklarda trafik akışını engelleyen ve trafik güvenliğini tehlikeye atan sürücülere kusurun niteliğine göre bin lira ya da 5 bin lira idari para cezası verilmesini düzenliyor. Görüşmekte olduğumuz kanunun tamamında olduğu gibi, bu maddede de ceza yine vatandaşın sırtına yükleniyor. Tabii, konu asgari ücret ve emeklinin zammı olduğunda eli titreyen iktidar mesele ceza olunca sınır tanımıyor. Ölçünüz yok, insafınız yok, vicdanınız yok. Buradan iktidarı uyarıyoruz: Hukuk devletiyle, akıl ve izanla bağdaşmayan bu düzenleme yalnızca cezaları artırmaz, devleti vatandaşla karşı karşıya getirir, ödenemeyen her ceza dönüp dolaşıp icra dosyası olarak vatandaşın kapısına dayanır. Cezanın fiille orantılı olması hukukun temel kurallarından biridir. Geçim derdi yaşayan milyonlara altından kalkamayacakları cezaları dayatamazsınız. Amacınız ne trafik sorununu çözmek ne de kazaları önlemek; amacınız, yerle bir ettiğiniz ekonomiye yeni kaynak yaratmak, bütçe açığını vatandaşa kestiğiniz cezalarla kapatmak.

Değerli milletvekilleri, bu ülkede sadece trafik cezaları can almıyor, kazalar can almıyor; bu ülkede yoksulluk can alıyor, verilmeyen sağlık hizmetleri nedeniyle insanlar hayatını kaybediyor, uygulanmayan koruma kararları kadınları yaşamdan koparıyor, iş cinayetleri öldürüyor, çürük binalar öldürüyor. İş cinayetlerinde ihmali olanlara kesilen cezaları neden bu oranlarda artırmıyorsunuz? Elbette kazalar bitsin, canlar ölmesin, ocaklara ateş düşmesin, kurala uymayan cezasını çeksin, buna zaten bir itirazımız da yok. Bizim itirazımız akla ve mantığa uymayan, hayatın gerçeklerinden kopuk, vergi tahsilatı mantığıyla buraya getirilen bu yasayadır. (CHP sıralarından alkışlar) Bu bir önlem değildir, böyle bir caydırıcılık da olmaz. Bu, bozduğunuz ekonominin açıklarını ceza makbuzlarıyla kapatma çabasıdır.

Değerli milletvekilleri, hepimiz biliyoruz; trafik bir kültürdür, ulaşım bir tercihtir. Siz yıllardır bu ülkeyi kara yoluna, plansız ve yetersiz ulaşım politikalarına mahkûm ettiniz ve bedelini yine vatandaşa ödettiriyorsunuz. 2025 yılında bu ülkede 670 binin üzerinde trafik kazası yaşandı, yaklaşık 2.500 yurttaşımız hayatını kaybetti, on binlerce insan yaralandı. Bu tablo, cezalar düşük olduğu için mi ortaya çıktı? Hayır. Cezayı artırmak, bir yere kadar; denetimi artırmak, bir yere kadar çözüm sağlar. Asıl yapılması gereken açık: Ulaşım politikanızı değiştirin, trafik eğitimini çağın gereklerine uygun hâle getirin.

Başka bir konu da Deli Dumrul'a bile şapka çıkartacak bir uygulamanız daha var. Direksiyon sınavına giren bir genç ilk sınav için 2.300 lira ödüyor. Başarısız olursa her tekrar sınavı için 6 bin lira isteniyor. Bu ücret bir eğitim bedeli değil, açık açık bir soygundur. Milyonlarca genç adına ilgili Bakana soruyorum: İlk sınav ile ikinci sınav arasında sınav ücretini yüzde 160 artırmanızın gerekçesi nedir? Bugün bir gencin ehliyet sahibi olabilmesi için sürücü kursu ücretleri, harçlar ve sınav bedelleriyle birlikte 30 bin liraya yaklaşan bir harcama yapması gerekiyor. Hangi asgari ücretli ailenin çocuğu bu yükün altından kalkabilir? Buradan hükûmete çağrımız nettir: Amacı yalnızca gelir elde etmek olan bu düzenlemeyi derhâl geri çekin. Sürücüleri, meslek örgütlerini, uzmanları ve ilgili tüm tarafları bir araya getirin. Can güvenliğini esas alan kalıcı ve adil çözümler üretin.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

ALİYE TİMİSİ ERSEVER (Devamla) - Bitiriyorum.

BAŞKAN - Tamamlayın lütfen.

ALİYE TİMİSİ ERSEVER (Devamla) - Ne yollarda can kaybı yaşansın ne de vatandaş ödeyemeyeceği ağır bedellerin altında ezilsin.

Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum, iyi geceler diliyorum. (CHP sıralarından alkışlar)