YENİ YOL GRUBU ADINA SELÇUK ÖZDAĞ (Muğla) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Cumhuriyet Halk Partisinin işsizlik ödeneğine erişim şartlarının kolaylaştırılması üzerine vermiş olduğu grup önerisi üzerine söz almış bulunuyorum. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Biraz sonra iktidar sözcüsü çıkıp bu Fon'un büyüdüğünü, neredeyse 3'e, 4'e katlandığını söyleyecek. Doğru ama peşin peşin şunu sormak lazım: Bu Fon neden büyüdü? 2020 yılına gidelim, pandemi, insanlar işlerini kaybettiler, iş yerleri kapandı, Hükûmet bu Fon'dan kısa çalışma ödeneği dağıttı, nakdî ücret desteği verdi, 8 milyon kişi için toplam 57 milyar ödendi. 2020'de eksi 28 milyar, 2021'de eksi 12 milyar; ardından yıllar geçti, primler birikti, enflasyon her şeyin nominal rakamını şişirdi, Fon da şişti. Buna başarı demek, kışın bütün yakacağı tükettikten sonra yerine yakacak koyup "Bak, hazırlığımız ne kadar arttı." demekle aynı şey.

Şimdi, bu Fon büyümüşse önce şunu soralım: İşçinin parasından işçiye ne kalıyor? En düşük işsizlik maaşı 13 bin lira, en yüksek ise 26 bin lira, asgari ücret ise 28 bin lira yani bu sistemden en iyi şekilde yararlanan biri bile asgari ücretin altında bir maaş alıyor. Bir düşünün, işini kaybetmiş, bir sabah uyanıyor, iş görüşmesine gidecek, toplu taşıt araçlarına binecek, tam bilet basıyor, git, gel 2'şer vesait günde 200 lira, dışarıdayken bir şey yemesi gerekiyor, 1 simit ve 1 çay 50 lira. Bunları bir aya vurun, sadece bu iki kalem için aylık 8-9 bin lira. Fatura ödesin; ailesinin yanında yaşayan genç için bile zor, ev geçindiren bir işçi için ise bir felaket. Üstelik, bu paraya ulaşmak için de engel üstüne engel var. Üç yılda 1080 gün prim ödemiş olacaksın, kendi isteğinle ayrılmamış olacaksın, işveren doğru kodu girmiş olacak -ki girmeyebilir- otuz gün içinde başvurmuş olacaksın; başvuranların yarısı bu engellerden birine takılıp eli boş dönüyor, Fon büyüyor ama kapı kapanıyor.

Şimdi gelelim soruya: Devlet tasarruf mu arıyor? Güzel. Lüks resmî araçlardan tasarruf edin, ihaleye tabi olmayan özel kalem alımlarını denetleyin, protokol harcamalarına bakın, makam için yapılan itibar harcamalarını denetlettirin, bunların üzerine komisyon kuralım, konuşalım ama işini kaybeden insanın güvencesinden tasarruf etmeyiniz. Bu Fon devletin cömertliğiyle büyümedi, işçinin her ay maaşından kesilen primlerle büyüdü, işverenin ödediği primle büyüdü, devlet de katkısın koydu ta ki bu sabaha kadar. Bu sabah ne oldu? Sayın Cumhurbaşkanı yüzde 1 olan devlet desteğini 0,5'e çekti arkadaşlar. Neden çekti? Devlet desteği burada olmazsa ne olur? Eksiklik olur ve aynı zamanda ne olur söyleyeyim size? O para bir yerde duruyor. Ne kadar bu para biliyor musunuz? 628 milyar lira. İşini kaybeden insanın, çocuğunu geçindiremeyen babanın, kira borcunu ödeyemeyen gencin parası orada bekliyor ve biz burada o paranın sahibine neden verilmediğini tartışıyoruz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Lütfen tamamlayın.

SELÇUK ÖZDAĞ (Devamla) - Sağ olun, teşekkür ederim.

Fon işçinin sigortasıdır, sigorta şirketi kasasındaki parayı işveren teşvikine dönüştürürse, devlet kendi payını yarıya indirirse ki değerli arkadaşlar, niye işverene buradan fon veriliyor, teşvik veriliyor? Çünkü "İşveren yeni yatırımlar yapsın." deniliyor, değil mi? Peki, işveren yatırım yapsın diye mi bu para kesildi? Hayır. İşsize bu para aktarılsın diye. 13 bin lirayı o zaman 28 lira yapacaksınız, asgari ücret yapacaksınız bu parayla beraber, başka bir yerden teşvikleri veriyorsunuz. Diyelim ki veriyorsunuz, hadi verdiniz buradan, bu birikmiş paralardan. Peki, kime veriyorsunuz? Burada bir kriter var mı? Yok ki burada bir kriter. Bu kriter şu: Daha çok iktidara yakınlık, daha fazla iktidarla beraber olabilmek, buralarda bankaların verdiği kredilerde bile yakınlık aranıyor, tavassut aranıyor, burada himmetler aranırken bu şekilde yapmış olmayı doğru bulmuyoruz, bununla ilgili olarak da araştırma önergesini destekliyoruz. O sigorta artık sigorta olmuyor, adı sigorta oluyor, özü başka oluyor. Elbette ki işverene teşvik vereceksiniz ama objektif vereceksiniz, o para işçiye geri dönmeli.

Genel Kurulu saygıyla selamlıyor, Cumhuriyet Halk Partisinin grup önerisini desteklediğimizi ifade ediyorum. (YENİ YOL ve CHP sıralarından alkışlar)