MURAT BAKAN (İzmir) - Hocam, çok teşekkür ederiz sunumunuz için. Bizi aydınlattınız.

İklim felaketi diyerek de aslında -Komisyonumuzun adı İklim Değişikliği ama- konunun ehemmiyetine dikkat çektiniz. Gerçekten bir iklim felaketiyle karşı karşıyayız. 9 no.lu slaytta küresel emisyon paylarını gösterdiniz, bu toplam emisyonunun gösteriyor ama mesela, dünya ülkeleri arasında kişi başına emisyon noktasında en büyük vebal kime aittir? Bu konuda sizden bilgi almak istiyorum.

13 no.lu slaytta, bizim İngiltere'nin gayrisafi yurt içi hasılası artarken karbon emisyonunun azalması grafiği Türkiye'nin tam tersine. Biz, aynı yolu izlersek Türkiye'nin kömürden çıkması, yenilenebilire tamamen dönmesi bize de aynı sonuçları, İngiltere'deki sonuçları verir mi? Bunu sormak istiyorum.

Enerji Bakanlığının yaptığı sunumda termik santrallerle ilgili yatırımların devam edeceği sinyalini verdi bize Enerji Bakanlığı. 23 ve 25 arasında termik santral projesi olduğunu öğreniyoruz yani öyle bir şey var. Türkiye'nin bu termik santralden çıkması noktasındaki düşünceniz nedir?

Bir başka şey, ithal kömürden bahsettiniz. İthal kömür yerli kömürden daha fazla tüketiliyor şu an Türkiye'de. Bunun başka bir ülkenin kömürünün satın alınmasının Türkiye'deki karbon emisyonuna katkısı dışında sonuçları -mesela bu Kyoto'yla beraber karbon ticareti vesaire vardı- yani başka ülkenin karbonunu da satın almıyor muyuz kömürle beraber? Bu konudaki düşünceniz nedir?

Paris Anlaşması'nı imzalamayan 6 ülkeden biri olduğumuzu söylediniz, G20 ülkelerinde de tekiz. Paris Anlaşması'nı imzalamalı mıyız?

Türkiye'ye ekonomik anlamda olumsuz bir netice getirir mi Paris Anlaşması?

Yine, burada Çevre Şehircilik Bakanlığı farklı düşünüyor ama Enerji Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı yaptığı sunumlarda -siz de okumuşsunuzdur- Türkiye'ye bir emisyon azaltımı dayattığını Paris İklim Anlaşması'nın ayrıca üçüncü ülkelere de ekonomik destekte bulunmamız gerektiğini söyledi. Biz, bunun böyle olmadığını biliyoruz ama burada bir kafa karışıklığı var, bu konuda aydınlatır mısınız bizi? Yani sizin de söylediğiniz gibi referans senaryodan azaltım var yani biz bir azaltım zorunda değiliz hatta artıracağımızı söyledik diye biliyoruz.

Bunun dışında, sizin sunumunuz bizi bir başka açıdan da aydınlattı. Biz hep elektrik bakımından bakıyoruz Türkiye'deki enerjiye ama enerji sadece elektrik değil, ulaşımı hiç hesaba katmıyoruz. Ulaşımla ilgili yapılacak işlerin de çok önemli olduğunu görmüş olduk toplam enerji bakımından, özellikle fosil yakıtlar noktasında. Türkiye'de ulaşımdaki enerji tüketimini azaltmak için neler yapılabilir? Bununla ilgili -ne bileyim- elektrikli otomobillerin ya da elektrikli trenlerin nasıl katkısı olabilir?

Türkiye'nin enerji ihtiyacını karşılamak için yenilenebilir potansiyeli Hocam sizce yeterli mi? Yani termik santrallere ve nükleer enerjiye Türkiye'nin ihtiyacı var mı? Sizin öngörünüz nedir?

Bir de karbon emisyonunu noktasında -bu, sınırda karbon vergisi vesaire- bu bize bir fırsat olabilir mi Hocam? Türkiye'nin coğrafi yakınlığı bizim için bir avantaj olabilir mi? Çünkü Çin'den gelecek ürünün, Meksika'dan, Amerika Birleşik Devletleri'nden gelecek ürünün Avrupa'ya ulaşımı, ulaşım sırasındaki karbon emisyonu düşünüldüğünde biz bunu Türkiye olarak bir fırsata çevirebilir miyiz?

Teşekkür ederim.