BAHA ÜNLÜ (Osmaniye) - Teşekkür ederim Sayın Başkanım.

Sayın Başkan, Komisyonumuzun değerli üyeleri, Sayın Bakan ve değerli bürokratlar; hepiniz Komisyonumuza hoş geldiniz.

Ben de Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketinin özelleştirilmesi üzerine konuşmak istiyorum. Elde kalan az sayıdaki kamu kurumunu özelleştirmek isteyen Hükûmet, şimdi de sahip olduğu altyapı ve değerli arazilerle ön plana çıkan TEİAŞ'ı özelleştirmek istemektedir. 2020 yılı sonu itibarıyla açıklanan verilere göre, TEİAŞ'ın sahip olduğu varlıklar toplamı 27 milyar 879 milyon lira ve dönem kârı ise 4 milyar 648 milyon liradan oluşmaktadır. Kurumun varlıkları arasında, 71.097 kilometre uzunluğunda yüksek gerilim enerji nakil hattı, 753 adet yüksek gerilimi indirici trafo merkezleri -belirtmek isterim ki bu trafolar değerli kamu arazileri üzerindedir- 12 adet mobil transformatör merkezi, 28.743 kilometre fiber optik kablo altyapısı, 22 bölge müdürlüğü ve yaklaşık 17 bin çalışanı yer almaktadır. Ayrıca, kurum, 2020 yılında net satış gelirini bir önceki yıla göre yüzde 20 artırarak 105 milyar liraya çıkaran Enerji Piyasaları İşletme AŞ'nin de yüzde 30 hissesine sahiptir ve 71 bin kilometrelik güzergâh boyunca üzerinden tel geçen tüm değerli araziler üzerinde irtifak hakkı satın almış durumdadır. Şimdi, basit bir hesapla, böyle varlıklara sahip ve dönem kârı yüksek olan bir kurum neden özelleştirilmek istenmektedir arkadaşlar? 2 Temmuz 2021'de özelleştirme kararı alınan kurumun 31 Aralık 2022 tarihine kadar özelleştirilmesi istenmektedir fakat satılacağı açıklanan bir kurumda peş peşe dev ihaleler yapılmaktadır. Çanakkale ve İzmit Körfez Geçiş Projeleri ve 81 ilde rutin bakım onarım ihaleleri gibi yatırımlarla sadece Ankara'da 43 büyük ihalede 3,7 milyar lira harcanmıştır.

Varlıklarının yanında TEİAŞ'ın özelleştirilmesinin anlamı, ülke çıkarları, güvenlik ve geleceğimiz açısından çok önemli ve kritiktir. Çünkü, TEİAŞ sadece iletimden değil şebeke verimliliğinden, planlamasından, projeksiyonlardan, ikili anlaşmalardan, sisteme dair her türlü altyapı ve ikincil mevzuattan da sorumludur. TEİAŞ bu görevleriyle şu anda kamu tekeli durumundadır. Türkiye'nin doğusu ve batısını birbirine bağlayan uzun hatlar, elektrik şebeke güvenliğinde önemli olduğu kadar millî güvenliğin de bir parçasıdır. Yani TEİAŞ'ın özelleştirilmesi demek elektrik sisteminin kalbinin ve aklının da özelleştirilmesi demektir. Bu nedenlerle, TEİAŞ'ın özelleştirilmesi veya hisselerinin çoğunun belirli grupların eline geçmesi mümkün olamaz, olmamalıdır, bunun, piyasa işleyişinde yıkıcı bir etkisi olur.

Elektrik Piyasası Kanunu'nun ilk yayımlandığı dönemden itibaren elektrik sisteminde, özellikle dağıtım ve üretimin özelleştirilmesindeki hedef, rekabet ortamının gelişmesi, kayıp ve kaçağın azaltılması, bölgesel tarifeye geçilmesi ve tüketiciye ucuz ve kaliteli elektrik sunulmasıdır. Fakat bugün, gerçekten, hiçbir şey söylendiği gibi olmamıştır yani özelleştirmeler sonucu rekabet ortamının gelişmesiyle elektrik ucuzlamamış, kayıp kaçak oranı azaltılmamış ve bölgesel tarifeye geçilmemiştir. Elektrikte son bir yılda 3 defa zam yapılarak artış yüzde 28,9 olmuş, doğal gaz da 8 kez zam görerek konut tarifesinde artış yüzde 19, sanayi tarifesindeyse yüzde 40 olmuştur.

Ayrıca, dağıtım şirketlerinin soruları var bize iletilen. Biliyorsunuz, elektrik abonelerinde meskene abone olabilmek için öncelikle yapı ruhsatı olması gerekir.

BAŞKAN CEVDET YILMAZ - Son on saniyeniz, toparlarsanız memnun olurum.

BAHA ÜNLÜ (Osmaniye) - Tabii.

Belediyeler bu yapı ruhsatını vermeden su bağlamakta abonelere ve aboneler oturuyor, bu arada kaçak elektrik peşine düşüyorlar, sağdan soldan kaçak elektrik bağlattırıyorlar. Bunun önüne geçilmesi için Bakanlığımızın bir tedbiri var mıdır onu da sormak istiyorum?

Çok teşekkür ederim.

Bütçemizin hayırlı olmasını diliyorum.