MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.

Ben de sırayla bütün değerli hocalarıma sunumlarından dolayı ayrı ayrı teşekkür ediyorum.

Son derece önemli ve ortak noktanın kazanın oluşmasından sonra yara sarmak değil, kazayı önlemeye dönük tedbirlerin alınması doğrultusunda görüş bildirdikleri için ayrıca teşekkür ediyorum.

Şimdi, 1'inci sorum Sayın Bahtiyar Ünver Beyefendi'ye: Türkiye'de ve özellikle kazanın meydana geldiği Amasra'da kömür madeninde bu kömürün yayılımı, kalınlığı, eğim doğrultusu, faylanmanın olup olmadığı, gaz çıkışının olup olmadığı herhangi bir mühendis tarafından kontrol ediliyor mu ve olması gerekiyor mu? Buna ilişkin düşüncesini merak ediyorum. Buna ilişkin risk analizleri yapılmış mı, özellikle Amasra için böyle bir çalışmaları oldu mu?

Yine, 3213 sayılı Maden Kanunu -dün MAPEG yetkilisi de burada ifade etti- tam 26 kez değişikliğe uğradı. Önemli olan kanunların bu kadar değişikliğe uğraması değil, elbette sistemin ve zihniyetin değişmesi. Biz yoğun bir şekilde ne sebeple olursa olsun, ne şekilde olursa olsun, vahşi madencilik mi yapacağız insanların yaşamını riske atarak yoksa gerçekten kuralları belirlenmiş, çerçevesi belirlenmiş bir madencilik anlayışıyla mı yapacağız? Burada, ben, 27'nci Dönemde 3 kez maden komisyonlarında yer almış bir milletvekili olarak, her komisyonda, defalarca maden sektöründeki her bileşenle bu işin görüşülerek, tartışılarak, her tartışmanın tüketilip Maden Mühendisleri Odası, Jeoloji Mühendisleri Odası, ilgili mühendis odaları, ilgili sendikalar, maden işçileri konfederasyonu veya sendikaları hatta maden işçileri ve ailelerinin de bulunduğu yoğun katılımlı bir konferans, bir beyin fırtınası sonrasında gerçekten -sizler tarafından da zaman zaman vurgusunun yapıldığı- bu eksikliklerin, yönetmeliklerdeki eksikliklerin giderildiği... Aslında Amerika'nın yeniden keşfedilmediği dünyadaki örnekleri neyse, teknolojik kullanımın örnekleri neyse bunun Maden Yasası'yla bağlayıcı olduğu bir sistem yapılamaz mı? Bunu sormak istiyorum.

Sayın Kemal Barış Hocam, dün, havalandırmayla ilgili fanların soğuran ve üfleyen -yani çift yönlü- olması gerektiğine ilişkin bir sunum yapıldı. 3 kez süre uzatımı verilerek bu ihalenin hâlâ tamamlanamadığı ve bu fanların alınmadığı söylendi. Bu, şart mıdır yani madende olması gerekli bir şey midir? Bir onu sormak istiyorum.

Dün de sordum ama bugün sizin de sunumunuzda dikkatimi çekti, o metan gazını boşaltmaya dönük sondajlar yapılıyor. Amasra'da bir tek havalandırma sondajıyla yapıldığı ifade edildi -incelemişsinizdir diye düşünüyorum- o bir sondaj yeterli mi? Size de sormak istiyorum.

Yönetmeliklerdeki eksikliklerden bahsettiniz, bu yönetmelikler hazırlanırken acaba madem mühendislerinden görüş alınmıyor mu? Hani o eksikleri ifade ettiniz özellikle birkaç yönetmelikte. Bundan sonra ne yapmak gerek? Aslında Leonard Cohen'in bir şarkısında var, sözlerinde var, herkes biliyor aslında ne yapılması gerektiğini ama önemli olan zihniyetin bu anlamda doğru olması.

Evet, 3'üncü olarak da Sayın Nuray Demirel'e sormak istiyorum: Metanın kaynağında yok edilmesiyle ilgili drenajla elde edilen gaz aynı zamanda bir enerji kaynağı olarak herhâlde dünyada kullanılıyor. Sizce özellikle Amasra için bu kadar ciddi bir metan gazı çıkışı olan bir yerde, bu, enerji kaynağı olarak kullanılamaz mı sondajlarda? Bunu sormak istiyorum.

Günlerce kapalı kaldı kaza oluştuktan sonra. İnsanlarda ve kamuoyunda "Buradaki deliller acaba yok ediliyor mu?" kaygısı oluştu işin doğrusu. Üç gün öncesine kadar ancak bilirkişi raporu yayınlandı. Bu sağlıklı bir yöntem midir diye sormak isterim.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN TANER YILDIZ - Lütfen buyurun.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Hemen tamamlıyorum.

Sayın Niyazi Bilim Hocama da portatif gaz ölçüm cihazları herkeste olması gereken bir şey değil gibi bir cümle kullandınız. Buradan neyi kastediyorsunuz? Kimlerde olmalı bu portatif ölçüm cihazı? Yani uzman birinde mi olmalı, bundan neyi kastettiniz?

Hani uzakta olanların karbonmonoksit gazından zehirlenmemesi için bir maske takmaları gerektiğini ifade ettiniz. Bu maskenin -dün öğrendiğimize göre- sadece bir yarım saat koruyucu özelliği olduğu... Oysa insanların on yedi saat sonra naaşlarına ulaşıldığını biliyoruz. Bu maskelerin daha uzun süreli olanı var mıdır? Yeterli midir? Buna ilişkin düşüncenizi merak ediyorum.

Size de sorayım: Degaj ya da faydan çıkan metan gazını takip eden mühendisler var mı? Siz A sınıfı güvenlik uzmanı olarak rastlıyor musunuz? Yani bunu düzenli olarak takip eden bir mühendis var mı, bizim madenlerimizde, kömür madenlerimizde?

Teknolojik altyapıyı güçlendirmek, bir maden kazasına karşı -yani can kayıplarının asla telafisi yok elbette ama- önlem almak her zaman daha ucuz değil mi? Onu sormak istiyorum.

İşte "Patlama barajları yapılarak önlenir." diye bir iş güvenliği yönetmeliğinde söylemişsiniz. Zorunluluk getirmek gerekmiyor mu? Yani "Önlenir." demek yerine "Bu patlama barajları yapılır." ifadesinin olması gerekmiyor mu bu yönetmelikte? Yani "Önlenir." ifadesi yerine yönetmelikte böyle bir değişiklik olması gerekmiyor mu?

Son olarak da Sayın Bilgehan Kekeç'e de şunu sormak istiyorum: MAPEG, TKİ, Çalışma Bakanlığı gibi farklı kurumlar tarafından bu işin denetlendiğini ifade ettiniz. Sizce tek bir kurum altında yani Geological Survey gibi Amerika'da nasıl böyle bir bütünlüklü bir kurum varsa her konudaki açıklamayı o yapıyorsa bizde de böyle bu maden işlerinde bütünlüklü yani MAPEG'in belki tüm bu yetkileri aldığı bir sistem doğru mudur, diye size de sormak isterim.

Teşekkür ediyorum.