KOMİSYON KONUŞMASI

ERHAN USTA (Samsun) - Evet, teşekkür ederim Sayın Başkan.

Ben burada bu bütçe süreciyle ilgili bir miktar fikirlerimi sizinle paylaşmak istiyorum.

Biliyorsunuz, bu, 5018'in orijinalinde Orta Vadeli Program ve Orta Vadeli Mali Planın -mayıs ve haziran ayı sonlarındaydı, zannediyorum, yanlış hatırlamıyorsam- çıkartılması vardı. Ha, bir defa, güzel bir iş yaptınız, onu söyleyeyim. Başından itibaren keşke bunu yapabilseydik. 2 dokümanın birleştirilmesi fevkalade güzel bir iş oldu. Fakat önce uygulamayla başladı, biliyorsunuz, sonra yasal düzenlemeyle "Orta Vadeli Program" adlı tek dokümana getirilen bu dokümanın eylül ayının ilk haftasında çıkartılması şeklinde bir kanuni düzenleme yapıldı. Bu çok yanlış oldu Sayın Cumhurbaşkanı Yardımcısı. Yani, evet, zaman zaman, diyelim ki böyle, gerçekten, olağanüstü durumlar olabilir, belirsizliklerin olduğu dönemde bunun gecikmesi düşünülebilirdi ama bunun artık bir müessese olarak eylül ayına ertelenmesi çok yanlış oldu. Dünyada bir sürü örnek var, bunu hepimiz biliyoruz yani bütçe süreçleri dünyada çok erken başlıyor; mart aylarında, nisan aylarında, mayıs aylarında başlıyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN MEHMET MUŞ - Buyurun.

ERHAN USTA (Samsun) - Yani şimdi, bakın, şu dokümanımıza bakalım: Yani biraz hani ben sizi incitecek şeyler kullanmak istemiyorum da gerçekten mesela komik oluyoruz. Şurada ödenek teklif tavanı var, aynı dokümanda ödenekleri de var, ödenek teklifleri de var yani tavanı var, teklifi var çünkü niye? Aynı ana getiriyoruz, peşi peşine neredeyse bunlar çıkıyor. Gelin, şu bütçe sürecini erkene alalım, bunun bir sürü pratik faydası da olacak bakın bize. Şimdi, geçmişte hazineden sorumlu veya ekonomiden sorumlu bakanların hem Türkiye'de ilk sizin hükûmetlerinizin geldiği sıkıntılı dönemlerinde diyelim, biraz daha bu işe, orta vadeli programa bir ekonomik program hüviyeti kazandırılmaya çalışıldı, onunla piyasalarda da çok da etkili oldu ama tamam, bunun her zaman böyle düşünülmemesi lazım. Bu orta vadeli program bütçe sürecini başlatan dokümandır ve 5018 bunu böyle tanımlıyor, dolayısıyla bunu zamanına almak gerekiyor. Kurumların bakın, siz teklifini belki buraya eylülde veriyorsunuz, bunu haziranda gönderiyorsunuz ama politikanızı göndermiyorsunuz...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN MEHMET MUŞ - Buyurun.

ERHAN USTA (Samsun) - ...önceliğinizin ne olduğunu kurumlar bilmiyor. Neydi amaç? Kurum Hükûmetin politikasını bilecek, bütün yaz boyunca buna çalışacak, ondan sonra da bu tekliflere sığacak şekilde kendi ödenek teklifleriyle gelecekti. Şimdi, bu müessese çalışmıyor, bunu çalıştırmamız lazım. Artı bir şeye daha ihtiyacımız var. Bakın, bugün koyuyoruz değil mi? Şimdi, 2026'nın hedeflerini koydunuz bugün. Resmî olarak 2026'yı ilk kez ne zaman revize ediyoruz? 2026'nın ta Eylülünde. Yani bütün dünya "physical" anlamda da makro anlamda da "update"i yılda en az 2 defa yapıyor. Mesela şimdi bunu yapmış olsak nisanda bir şey yapacaksınız ama eylülde nihai bütçe için... Yani Nisanda yaptığınız, koyduğunuz büyümeyi -diyelim ki 2027 için konuşuyorum, gelecek yıl için- illa nisanda koyduğunuz büyümeyi, nisanda koyduğunuz deflatörün 17 Ekimde bütçeyi verirken aynısı olacak diye bir şey yok. Burada bütün dünyada bunun...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN MEHMET MUŞ - Buyurun.

ERHAN USTA (Samsun) - Bitiriyorum Başkanım, bu çok önemli.

Nisan ayında yılın birinci güncellemesini yapacaksınız, yeni yıla ilişkin ilk tahmini koyacaksınız, ekim ayı geldiğinde yılın ikinci güncellenmesi, artı yeni yılın da nihai bütçesi yapılacak. Bu anlamda da böyle bir şeye resmî olarak ihtiyaç var, bunun iletişiminde çok zorlanıyorsunuz. Yıl içerisinde işte "Büyüme şurada olabilir, burada olabilir." Hâlbuki bunları gelin, nisanda ve ekimde özetle yapalım. Bunun nisana, bilemedin mayıs ayına bütçe sürecinin çekilmesinin ben Türkiye açısından bir zaruret olduğunu düşünüyorum, bu konudaki düşüncemi paylaşmak istedim. Elimde dünyayla ilgili örnekler var.

Bir de şu kesin hesap komisyonu meselesi önemli. Komisyonu İç Tüzük'le kurmasak bile bu Komisyonun bir alt komisyonu olarak kurabiliriz, bunun da örnekleri var dünyada, mesela Almanya böyle. Tamam mı yani bir alt komisyon olarak... Mesela burada bakın, hiç 2024'ün kesin hesabını konuşmuyoruz ama o da önemli yani nihayetinde önemli fakat ona vakit gelmiyor, onun bir alt komisyonda görüşülmesinin de ben önemli olduğunu düşünüyorum.

Bitiriyorum Sayın Başkan.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN MEHMET MUŞ - Buyurun.

ERHAN USTA (Samsun) - Cumhurbaşkanının Plan ve Bütçe Komisyonuna belki gelmesi beklenemez ama Cumhurbaşkanımızın yani hiç olmazsa bütçenin ilk gününde hani sunuşunu yine siz yapın ama hani akşam oluyor ya, değerlendirmelere bir cevap mahiyetindeki şeye gelmesi lazım çünkü artık bu Cumhurbaşkanı eski sistemdeki hem Başbakan hem de Cumhurbaşkanı. Yani şimdi, dolayısıyla başbakanlar gelip bütçesini savunmuyor muydu, niye Cumhurbaşkanı savunmasın? Yani yurt dışından bir başbakan geldiği zaman onun emsali olarak karşısına ikili görüşme yapıyor değil mi başbakan-başbakan diye, orada başbakan sıfatı gibi alıyor, burada da başbakan gibi olsun. Yani dolayısıyla bütçeye gelmesini ben hem siyaset açısından hem de yani her yönüyle ben doğru olduğunu ve olması gerektiğini de düşünüyorum yani sadece Cumhurbaşkanı değil eski sistemde. Evet, eski sistemdeki cumhurbaşkanlarının bütçesi olmaz ama bütçeyi gönderiyorsa bütçeyi hiç olmazsa bir defa Genel Kurula gelip bütçesinin sunulmasının ben çok yerinde olacağını düşünüyorum, belki bu konuda Cumhurbaşkanının biraz daha bilgilendirilmesi gerekir.

Teşekkür ederim.