KOMİSYON KONUŞMASI

ZUHAL KARAKOÇ (Kahramanmaraş) - Teşekkür ediyorum.

Sayın Başkan, Değerli Komisyon üyeleri ve kıymetli misafirlerimiz; bugün Komisyonumuzun çalışmaları açısından son derece kritik bir oturum gerçekleştiriyoruz çünkü sorularımızın muhatabı olan İçişleri Bakanlığımız ve Millî Eğitim Bakanlığımız yaşanan hadiselerin hem önlenmesi hem de sonuçlarının yönetilmesi bakımından doğrudan sorumluluk taşıyan iki temel kurumumuz.

Ben Kahramanmaraş Milletvekili olarak bu konuyu değerlendirirken meseleye yalnızca bir güvenlik başlığı veya bir eğitim sorunu olarak bakamıyorum. Hepimizin bildiği üzere, Kahramanmaraş, asrın felaketini yaşamış; on binlerce evladını, öğretmenini, anne ve babasını kaybetmiş bir şehirdir. Depremin ardından çocuklarımızın taşıdığı psikolojik yükü, ailelerin taşıdığı travmayı ve eğitim hayatında ortaya çıkan zorlukları en yakından gören, buna tanıklık eden maalesef illerden biri olduk. Bu nedenle, okullarımızda meydana gelen her olay, her şiddet vakası, her güvenlik zafiyeti bizlere çok ağır bir sorumluluk yüklüyor çünkü söz konusu olan yalnızca öğrencilerimizin başarısı değil; onların güvenliği, ruh sağlığı, geleceği ve milletimizin emaneti olan evlatlarımız.

Devletimiz depremden sonra tüm kurumlarla Kahramanmaraş'ın yanında oldu, yanında durdu; milletimiz büyük bir dayanışma örneği gösterdi; şimdi aynı hassasiyeti bizler de çocuklarımızın güvenli eğitim ortamlarına kavuşması konusunda göstermek mecburiyetindeyiz. Bugün burada amacımız, yaşananlardan ders çıkararak eksikleri görmek, riskleri doğru tespit etmek ve Türkiye'nin hiçbir ilinde, hiçbir okulunda benzer acıların tekrar yaşanmaması için de gerekli tedbirlerin ortaya konulması çünkü hiçbir evladımızın kılına dahi zarar gelmesine hiçbirimiz seyirci kalamayız. Bizlere emanet edilen çocuklarımızın güven içinde eğitim aldığı, öğretmenlerimizin huzurla görev yaptığı okullar oluşturmak hepimizin ortak sorumluluğu.

Ben İçişleri Bakanlığımıza birtakım sorular yöneltmek istiyorum; bunların bir kısmı belki şu anda cevap verilebilir nitelikte değildir, daha sonra yazılı da alabilirim fakat sorularım biraz fazla.

Öncelikle, olayların meydana geldiği okulların hangi risk grubunda olduğunu sormak istiyorum çünkü Millî Eğitim Bakanlığının ve İçişleri Bakanlığının birlikte uyguladığı Okul Güvenliği Programları ve Okul Durum Değerlendirme Ölçeği kapsamında Kahramanmaraş ve Şanlıurfa'daki ilgili okullar olaylardan önce hangi risk derecesinde sınıflandırılmıştı? Bu okullara okul kolluk görevlisi atanmış mıydı? Atanmışsa görevli personel olay günü hangi saatlerde okulda veya okul çevresinde bulunmaktaydı? Atanmamışsa hangi değerlendirmeyle bu okullar düşük riskli kabul edilmişti? Olaylardan sonra yapılan değerlendirme ile olay öncesindeki risk değerlendirmesi arasında hangi farklılıkları ortaya çıkardınız? Millî Eğitim Bakanlığının açıklamasına göre "2025-2026 döneminde 1.136 okulda kolluk görevlisi ve 24.214 güvenli eğitim koordinasyon görevlisi görevlendirilmiş." diyor, ben özellikle bu okullarımızı sizlere soruyorum.

İkinci başlık da çocukların silaha ve yaralayıcı aletlere erişiminin nasıl engelleneceği hususu. Şimdi, son beş yılda okul içinde veya okul çevresinde çocukların üzerinde ele geçirilen ateşli silah, kesici-delici alet ve benzeri araçların sayısı kaçtır? Okullarda yapılan rutin aramalar, vesaire var mesela; bunlarla ilgili kolluk kuvvetlerine bilgi veriliyor mu, verildikten sonra gerekli önlemler alınıyor mu? Çocukların aile bireylerine ait silahlara erişimini önlemek amacıyla -bu kısmı ben çok önemli buluyorum- güvenli muhafaza, denetim ve yaptırım bakımından yeni bir düzenleme planlanmakta mıdır?

Üçüncü başlığım da Az önce sizlerin de söylediği bu 21 Haziran 2022 tarihli İçişleri Bakanlığı İç Güvenlik Stratejileri Dairesi ve Millî Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı arasında Aile Bakanlığının da katılımıyla imzalanan protokol kapsamında; "Okul güvenliği bakımından öncelikli durumların kolluk kuvvetlerine ivedilikle bildirilmesi gerekmektedir." deniyor, biliyorsunuz, bu genelgede. Peki, olayların meydana geldiği okullardan kolluk birimlerine daha önce herhangi bir tehdit, saldırganlık, zorbalık, silah ilgisi veya dijital paylaşım bildirimi yapılmış mıdır? Yapılmışsa bildirimin tarihi, kolluğun müdahale süresi ve yapılan işlemler nelerdir? Bildirim yapılmadıysa okul ile güvenli eğitim koordinasyon görevlisi arasındaki iletişim neden bu riskleri ortaya çıkaramamıştır? Soruşturmalar bunları da içeriyor mu?

Dördüncü başlığım da dijital tehditlerin hangi aşamada kolluk müdahalesine dönüştüğü kısmı. Çocuklarımızın okul saldırısındaki tehdidi, silah teşhiri, hedef gösterme, ölüm veya intikam söylemi içeren dijital paylaşımları bakımından siber devriyelerin kullandığı risk ölçütleri nelerdir? Bu tür içerikler tespit edildiğinde Millî Eğitim Bakanlığı, savcılık, Aile ve Sosyal Hizmet birimleriyle nasıl ve ne kadar sürede irtibat kurulmakta? Son üç yılda çocuklar tarafından gerçekleştirilen veya çocukları hedef alan dijital tehditler nedeniyle kaç ihbar alınmış, kaç içerik hakkında işlem yapılmış ve kaç olay fiziki bir saldırıya dönüşmeden engellenmiştir? Yapay zekâ destekli izleme planlanırken çocukların özel hayatı ve kişisel verileri bakımından hangi hukuki güvenceler uygulanacaktır?

Ve son kısımda da bütüncül veri tabanına ilişkin birkaç sorum olacak: Son beş eğitim öğretim yılında okul içinde ve okul çevresinde meydana gelen silahlı saldırı, kesici-delici alet kullanımı, tehdit, kasten yaralama, akran zorbalığı, siber zorbalık, öğretmen veya okul yöneticisine yönelik saldırı olaylarının sayısı nedir? Bu olaylara dair veriler il, yaş, okul kademesi, olay yeri ve kullanılan araç bakımından sınıflandırılarak analiz edilmekte midir?

Ve az önce Orgeneral Sayın Kurtoğlu'nun söylediğine göre devamsızlıkla ilişkilendirilen bazı bağlantılar var, araştırmalara göre; o zaman ben de şu soruyu yöneltiyorum: Millî Eğitim Bakanlığının disiplin ve devamsızlık verileri ile kolluğun suç ve ihbar kayıtlarını birlikte değerlendiren, düzenli güncellenen bir okul güvenliği risk haritası bulunmakta mıdır? Eğer bulunmuyorsa bu imzalanan anlaşma sözde mi kalmıştır, sadece göstermelik midir, ben bunları da bilmek istiyorum.

Teşekkür ederim.