MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Teşekkür ederim Sayın Başkan, sağ olun.

Şimdi, öncelikle, TÜBİTAK Başkanımız Sayın Hasan Mandal'a sorumu yöneltmek istiyorum. Şimdi, balıkçıların bu koruma alanına alınmasına ilişkin pek çok bilim insanı burada öneride bulundu, son derece de haklı bulduğum bir öneri açıkçası. Hatta neden bugüne kadar alınmıyor, neyi bekliyoruz diye de sormak isterim açıkçası; bu bir.

MARMARA DENİZİ BİLİM VE TEKNİK KURULU BAŞKANI PROF. DR. HASAN MANDAL - Tam anlayamadım, özür dilerim tekrar...

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Balıkçılar, burada balıkçılık yapılmayacağına yani Marmara Denizi'nde artık balıkçılık yapılmayacağına dair endişelerini iletti bize. Buna ilişkin hani koruma alanı kapsamında mı bu düşünülüyor? Koruma alanına alınması doğru ama balıkçılık da hani insanların geçimini sağladığı ve sürdürülebilir balıkçılığın da yapılması gerektiğine inanan biri olarak buna ilişkin düşüncenizi öğrenmek isterim.

İki, neden koruma alanı? Hani bugün, hemen, acilen önlem alınması gereken acil önlem planları içerisinde değil, niçin koruma alanı içerisine hemen, bugün alınmıyor? Kimin alması gerektiğini düşünüyorsunuz? Yani bunu muhalefetin yapamayacağına göre, iktidarın bunu bugüne kadar neden hâlâ koruma alanına almadığı sorusunu sormak isterim; buna ilişkin önerileriniz nedir? Kirletici miktarlarını engellemeye ilişkin, önlemeye ilişkin önerilerinizi -notumu almıştım ama sonradan iletildi- Barış Hocama da sordum, değerli Mustafa Sarı Hocam yine gerçekten güzel bir sunum yaptı, bütün hocalarımıza ayrı ayrı teşekkür ediyoruz. Diyorsunuz ki: "Sıcaklık arttı ve müsilaj ortaya çıktı." Yani ayrıca oradaki plastik atıklar, çözünmüş plastik atıklar ve benzeri bir sürü atık var, 25 milyon insanın gece gündüz buraya sunduğu bir atık mekanizmasından bahsediyoruz. Ergene Nehri'nin Istranca Dağları'ndan çıkarken 2 metreküp olarak çıktığı ve daha sonra sanayide yer altı suyu kullanılarak soğutma veya arıtma işlemleri neticesinde Ergene Nehri'nin 9 metreküp olarak deşarja sunulduğuna ilişkin ifadeler kullanılıyor. Şimdi şunu söyleyebilir miyiz acaba: "İyi ki 2,5 derece ısı arttı da bu müsilaj ortaya çıktı da Marmara Denizi'ne dikkat çekildi." Yani bunu mu söylememiz gerekiyor? Çünkü müsilaj olmasa...

ALİ ŞEKER (İstanbul) - Bir müsilaj bin musibetten iyidir!

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Bin musibetten iyi mi, gerçekten kafamızı kuma mı gömecektik, yoksa görünür hâle gelmeyecek miydi bu sorun? Bu, çok önemli.

Şimdi, tabii "Yüzde 50'si arıtılarak veriliyor." deniliyor ama değerli hocamız günde 60 ton partikül, ayda 1.800 ton katı maddenin doğrudan atıldığını söylediler. Dolayısıyla hemen bugün koruma alanına alınması gerekmiyor mu? Kasım ayında başladı diye -ben de değerli vekilime katılıyorum, ben de aynı notu almışım aynı şekilde- kasım ayından bugüne kadar neden önlem alınmadı? Kasım ayında sizin bilim insanı olarak uyarılarınız niçin dikkate alınmadı? Bu, çok önemli.

Melek Hocama sorayım. Şunu duymak isterdik: İlk olarak Marmara'yı nasıl koruyabileceğimizi, oradaki balık çeşitliliğini nasıl koruyabileceğimizi sormak dururken "Balık yiyebilecek miyiz?" sorusu olmamalıydı bence. Bu hani bana çok ilginç geldi: "Balık yiyebilecek miyiz?" Yani önce "Oradaki doğayı, Marmara'yı koruyabilecek miyiz; oradaki balık türlerini koruyabilecek miyiz, oradaki ekolojik dengeyi koruyabilecek miyiz?" diye bir sorunun gelmesi gerekirken gene insanoğlu o şey hâliyle "Balık yiyebilecek miyiz?" Bana çok ilginç geldi bu soru. "Balık yiyebilecek miyiz?"

AYŞE SİBEL ERSOY (Adana) - Ama balık yiyebileceksek eğer çok sağlıklı bir şey demek istedi herhâlde Sayın Cumhurbaşkanı.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Ama yani bence ilk sorulması gereken soru bu değil.

AYŞE SİBEL ERSOY (Adana) - Biz balık yiyebilecek düzeye gelince zaten su sağlıklı demektir. Herhâlde öyle demek istemiştir.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Umarım öyle bir amaçla sorulmuştur ama keşke soru daha doğru sorulsaydı o zaman diyeyim.

JÜLİDE İSKENDEROĞLU (Çanakkale) - Ortamı bilmiyoruz yani.

OTURUM BAŞKANI MUSTAFA CANBEY - Şimdi, Sayın Vekilim, belki eleştirinizde haklısınız ama bağlam önemli, öncesinde ne konuşulduğu önemli, sonrasında ne konuşulduğu önemli. Ona açıklama getirir herhâlde Başkanımız.

MARMARA DENİZİ BİLİM VE TEKNİK KURULU BAŞKANI PROF. DR. HASAN MANDAL - Tabii.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Ben sorumu sorayım yine: Marmara niçin koruma alanı ilan edilmiyor?

Teşekkür ediyorum, sorularım bu kadar.