ÇETİN OSMAN BUDAK (Antalya) - Teşekkür ederim Sayın Başkanım.

Değerli Bakan, değerli bürokratlar, değerli arkadaşlar; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının 2023 yılı bütçesinin ülkemize ve yurttaşlarımıza faydalı olmasını diliyorum.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, elektrik, doğal gaz faturaları gibi halkımızın cebine doğrudan etkisi olan konuları bünyesinde barındırdığı için son derece özenli yönetilmesi gereken bir Kurum ancak maalesef, gerekli özenin gösterilmediğini görüyoruz, bugünkü açıklamalardan da bunu izliyoruz. Birazdan, günübirlik, özensiz kararların nasıl mağduriyetler doğurduğunu süremin yettiği ölçüde açıklamaya çalışacağım.

Enerji Bakanlığı, 1 Mart 2022 tarihinde Resmi Gazete'de bir yönetmelik yayımladı. Yerli ve millî enerji kaynaklarının kullanımı kılıfıyla zeytinlik alanlarda madenciliğe izin veren yönetmelik, hem Meclis iradesinin hem de mevcut kanunlara karşı hülle yapılması anlamına geliyordu.

Zeytinlik Kanunu'nda değişiklik teklifleri, Türkiye Büyük Millet Meclisine iktidar tarafından 7 kere getirilmişti ve her seferinde kamuoyunun ve muhalefetin baskıları sonucu geri çekilmek zorunda kalındı. Bakanlık, bu teklifi yönetmelikle aşmaya çalışarak zeytinliklerin maden faaliyetine açılmasını sağlamaya çalıştı. Yönetmelik 1 Mart'ta Resmî Gazete'de yayımlandı. Bu yönetmeliği fırsat bilen iki yandaş şirket, Muğla İkizköy'de 31 Mart'ta zeytin ağacı kıyımına başladı. Katliamı engellemek isteyen köylüler, jandarmanın sert müdahalesiyle karşı karşıya kaldılar ve Danıştay 8. Dairesi 20 Nisanda bu yönetmeliğin yürütmesini durdurdu. Yönetmeliğe göre, zeytin ağacı kıyımı için Bakanlıktan izin alınması gerekiyordu, Bakanlığa, yönetmeliğin yürürlükte kaldığı tarihler arasında -mayıs ayında- hangi firmalara zeytinlik alanlarda maden faaliyetine izin verildiğini sorduk, bakanlıktan "Hiçbir firmaya izin vermedik." yanıtı geldi.

Sayın Bakan, her şey gözlerimizin önünde oldu. Muğla İkizköy'de zeytin ağaçları söküldü. Engellemek isteyen köylüler jandarma tarafından gözaltına alındı. Bakanlığınız tarafından izin verilmediyse bu kanunsuz durum nasıl gerçekleşti? Devletin jandarması izinsiz zeytin ağacı sökülmesine nasıl göz yumdu, yetmedi, köylüleri yaka paça nasıl gözaltına aldı? Bu konu hakkında bir soruşturma yaptınız ml? İzinsiz zeytinlik katliamı yapan şirkete herhangi bir yaptırım uyguladınız mı?

Skandallar burada bitmiyor, Enerji Bakanlığı, Meclis iradesini yok saymakta, hülle yoluyla zeytinlik katliamına yol açmakta ısrar ediyor ve yürütmeyi durdurma kararına itiraz ediyor. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu 22 Haziranda yürütmenin durdurulması kararını kaldırıyor. Sayın Bakan, bu yönetmelik kapsamında kaç maden şirketine zeytinlik alanlarda madencilik faaliyeti izni verdiniz? Bu izinler sonrasında kaç adet zeytin ağacı kesildi? Bu soruyu iradesini yok saydığınız Meclis üyeleri huzurunda yanıtlamanızı bekliyoruz.

Bir diğer konu da lisanssız GES'lere yapılan uygulama. Bunu dile getirdi bazı arkadaşlar, benim burada dikkat çekmek istediğim bir konu var ve bu karar çıktıktan sonra Manisa gibi, Kayseri gibi illerde güneş enerjisi panelleri şu anda sökülmeye başlandı ve insanlar en azından büyük zararlar görmemek için bu yatırımlarını oralardan söküp başka yerlere taşıma kararı aldılar. 12 Mayıs 2019 tarihinde Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği sizin döneminizde yayınlandı. Burada deniyor ki: "Lisanssız kurulan güneş enerji santrallerinde ihtiyacınız olanı kullanın. Ben sizin daha fazla ürettiğiniz elektriği tarife bedeliniz üzerinden on yıl boyunca satın alacağım." Şimdi, milletin devletine güveni tam olmalıdır. Siz burada on yıllık bir taahhüdün arkasından "Pardon, burada yanlış yapmışız, suistimal vardır." diyemezsiniz. Bunların hepsini öngörmeliydiniz ve o suistimalleri yapanları cezalandırabilirdiniz fakat özellikle organize sanayilerde kendi enerjileri için bu yatırımları yapan insanlar şu anda cezalandırılmış durumda. Bununla ilgili bir açıklamanız olacak mı?

Arka arkaya birkaç soruyla, süremin yettiğince... Çok az kaldı.

BAŞKAN CEVDET YILMAZ - Son cümlelerinizi alalım.

ÇETİN OSMAN BUDAK (Antalya) - Peki.

Burada Sayıştayın 2021 yılı EPDK Raporu'na göre dağıtım şirketleri araştırma geliştirme harcamalarını dağıtım tarifesinin bir unsuru olarak düzenleyip tüketiciye yansıttılar. Piyasa faaliyetleriyle doğrudan ilişkili olmayan hiçbir unsura tarifede yer verilemeyeceği 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nda açıkça belirtilmektedir. Dağıtım şirketlerinin tüketicilere yansıttığı AR-GE harcamaları iade edilecek mi? Elektrik Piyasası Kanunu'na açıkça aykırı olduğu raporda belirtilen Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği'nde düzenleme yapılacak mıdır?

Çok teşekkür ederim Sayın Başkan.