ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Sunum için teşekkür ediyorum Sayın Başkan, çok aydınlatıcı bir sunumdu. Eksik bulduğumuz birkaç konuya ilişkin bir hatırlatmada bulunmak istiyorum.

Önce şeye geleceğim, siz yabancı uyruklu çocukların yerleştirildiği okullara ilişkin bilgilendirme yaptınız. Ayrıca, göç eden, güneydoğudan göç eden öğrencilerin okullarına, kreşlerine verdiğiniz isimleri oraya göre, o kültüre verdiğinizi söylediniz; bu çok kıymetli bir çalışma ama şunu da sormak isterim: Örneğin, o çocukların ana dilleri Kürtçeyse ya da Arapçaysa buna ilişkin, ana dilde eğitim, entegrasyonu sağlamak için böyle bir modelin çalışılması daha sağlıklı olmaz mı?

İkincisi, çocuk sokaklarından bahsettiniz, onu da çok kıymetli bir proje olarak bulduğumuzu söyleyeyim. Çocuk sokaklarındaki o çocukların karar alma mekanizmaları neler? Mesela çocuklar bir şeyi talep ettiğinde bunu belediye meclisine hangi kanallarla aktarabiliyorlar ya da çocuk meclisi şeklinde çocukların kendi karar mekanizmaları var mı, eğer yoksa bunun olması daha sağlıklı sonuçlar doğurmaz mı?

Yine, son bölümdeki önerilerinizi okudum, orada katıldığımız öneriler olmakla birlikte katılamadığımız öneriler de söz konusu. Tabii, bu biraz da Komisyonun...

BAŞKAN MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT - Genelde katılamıyoruz bazı önerilere -ortak- Sayın Vekilimiz ama genel bir mutabakatımız sağlandı Sayın Bakanım.

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Hakikat farklı fikirlerin çatışmasından çıkar. Bundan çekinmemek lazım, ben de halktan öğreniyorum. Halkı gidip dinliyorum, dinlediğim zaman bana nasıl çözeceğimi de söylüyor. Getirdiğim çalışmaların hepsi saha çalışması. Günün yarısı sahadayım, dinliyorum...

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Tabii, tabii Sayın Başkan, şu an eleştirdiğim konu şu: Komisyon gündemini aslında, onu farklı tartışırız, Başkanımızın önerileri tabii ki kıymetlidir; onu söylemek istedim sadece, tutanaklara geçsin diye söyledim. Önerileri alıp biz burada tartışacağız, burada bir kararlaşmaya gideceğiz ama bahsettiğim gibi gerçekten çok kıymetli projeler var, bizler de koordinasyonun sağlanması taraftarıyız. Eski formülden söyleyeyim, eski Parlamento durumuyla, bir çocuk bakanlığı mı, yoksa şimdiki Cumhurbaşkanlığına bağlı çocuk biriminin kurulmasıyla mı bu sorunlar daha eş güdümlü olarak daha hızlı çözüme kavuşturulur? Siz orada önerilerinizde il kurulunun kurulmasını önermişsiniz...

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Yani biz yerel çözümle bunu yaptık ama devlet aklıyla bunun kurumsal kapasitesinin, o "big data"nın oluşturulduğu yeni bir modele ihtiyaç var benim gördüğüm. Başaran ülkeler de bunu bu şekilde başarmış durumda.

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Sizin il önerinizi benimseyerek bunun daha geniş kapsamlı, ülkeye yayılmış bir formatını düzenleyebilir miyiz, sizin bu konudaki görüşleriniz nelerdir? Çünkü daha önce de Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı yapmış kıymetli bir siyasetçisiniz. Bunu bu şekliyle sormuş olayım, hem tutanaklara da en azından böyle geçmiş olsun, belki ileride önümüzü aydınlatıcı bir pozisyona evrilir. Ama özellikle ana dil konusunda "Hem Kürtçe hem Arapça hem de farklı milletlere mensup olanların ana dillerinin kreşlerden itibaren öğretilmeye çalışılması entegrasyon için daha sağlıklı olabilir mi?" sorusunu tekraren yinelemek istiyorum.

Teşekkür ediyorum.

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Şöyle: Çocuk meclislerimizi hem kent konseyinde kurduk hem her okulda çocuk meclisimiz var. Kulüpleştirmeyle çocuklarımızı dinliyoruz, çocuk dostu bir kent olmada çocukların üstün yararı ve onların ne istediğini dinleyerek şehri yönetiyoruz; bu çok kıymetli. Benim de 2 çocuğum var, 2 yaşında torunum var. Benim doğrum onun doğrusu değil, onun doğrusu benim doğrum değil; birbirimizi anlayıp dinlememiz gerekiyor ve kuşaklar arası geçiş çok sert. O yüzden çocuk meclisleri çok kıymetli. Mesela, Roblox diye bir şeyi yasakladık, mahalleye girince diyor ki bana: "Başkanım, bunu niye yasakladınız?" Ona şunu demem lazım: "Ben sana 'Alicop'u yaptım." O yüzden ben şu anda bilim merkezinin üzerinde tamamen kendi kodlarımıza uygun, çocuğu şiddete yöneltmeyen, çocuğun suça itilmesini önleyecek çocuk dijital oyun "tech"leri kuruyorum bunu önlemek için. Yasaklar konusunda, kesinlikle bir şeyin yasaklandığı zaman çözülmeyeceğine inanıyorum.

Ana dille ilgili kısımda biz Arapçada mesela "kaynaştırma modeli"yle çalıştık, 100 bin çocuk sisteme girdi. 100 bin çocuk sisteme girdi ama hepsi Arapça biliyor. Ben o sırada hemen Millî Eğitim Bakanımıza -Nabi Bakanımdı- "Sayın Bakanım, hemen yönetmeliği değiştirmemiz lazım. Bu çocukları birlikte okutmamız lazım." dedim. Biz bu çocukları birlikte okutamazsak kayıp bir nesil olacak. 100 bin çocuğun terörize olduğu bir on iki yılı düşünün, nasıl baş edeceksiniz? 100 bin çocuk şu anda mevcut okuyor. O yüzden biz hemen yönetmeliği değiştirdik. Çocuklarımızın ana dili Arapça olabilir, ana dili Kürtçe olabilir ama eğitim dilimiz Türkçe ve biz bunun Türkçe üzerinden gideceğimiz modelimizi çalıştırıyoruz. Bebek Kütüphanesinde de böyle, Çocuk Kütüphanesinde de böyle, aklınıza gelen bütün sistemde biz kaynaştırma... Biliyorsunuz, sanayi şehri olduğu için güneydoğudan çok fazla göç aldık. Anne Türkçe bilmiyor, çocuk Kürtçe bilmiyor. Ben ne yapacağım? Ben kreşlerimde ve okul öncesinde Türkçeyle çocuklarımızı eğitime hazırlıyorum; bunun da doğru olduğuna inanıyorum. Benim yaptığım model bu. Ki, zaten o söylediğiniz şey beni aşan bir şey. Ana dilde eğitim önemli, kaynaştırma modeliyle de ben bunu çözüyorum.

Mesela Sayın Cumhurbaşkanımızın Siirt seçimindeydi, şehrin ilk kadın vekili olarak beni oraya görevlendirdiler Vekilim. Geç kalmışım, bir taksiye atladım, bir şoför başladı bana anlatmaya. Hiç unutmuyorum, hayatımın en önemli dakikalarıydı. Bir saat yolda bana anlattı, dedi ki: "Başkanım, annem Türkçe bilmiyor, çocuğum Kürtçe bilmiyor. Bunlar birbirine sevdiğini nasıl söyleyecek?" Bunlar birbirine... Şu anda bunların hiçbiri yasak değil Vekilim. Dolayısıyla nereden nereye geldik, nereden nereye gitmeliyiz de çok önemli, çok önemli yol katettik. O yüzden bu meselelerde tamamen anne-baba bakışıyla bakmamız ve bu çocuklarımızı geleceğe doğru hazırlamamız gerekiyor. Benim bir anne olarak, anne başkan, nine başkan olarak baktığım yer orası. Daha önce bunlar bu memlekette sorundu, şu anda bu memlekette sorun yok o anlamda. Ama ana dil eğitimimiz Türkçe ve ben de kaynaştırma sistemiyle bu çocukları ilkokul öncesine hazırlıyorum.

BAŞKAN MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT - Bir de entegrasyon için Türkçe öğrenmeleri de çok kıymetli. Mesela, kızım 2 yaşındayken Amerika'ya gitmiştik, hemen hızlıca İngilizce öğrenmesi için bayağı bir, hemen, ne bileyim, işte, oradaki... Gerçi çocuklar çok hızlı öğreniyorlar.

ŞEBNEM BURSALI AKSOY (İzmir) - Çok hızlı öğreniyorlar.

BAŞKAN MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT - Ama o entegrasyon yani bulunduğu ülkenin resmî dilini ana dili gibi konuşmak çocuğu aslında çok avantajlı bir konuma taşıyor, hızlı da öğreniyorlar.

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Ben de öyle bir çocuk olduğum için söylüyorum. Türkçeyi okulda öğrenmiş bir çocuk olarak söylüyorum.

BAŞKAN MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT - Okulda öğrendiniz.

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Damdan düşen daha iyi anlıyor.

BAŞKAN MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT - Ama Sayın Vekilim, o sırada Kürtçe eğitim olsa sizinle şu anda belki Türkçe konuşamıyor olabilecektik yani. Dolayısıyla entegrasyonda bu resmî dili öğrenmek çok kıymetli.

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Ben ilk dokunuşu söylüyorum.

BAŞKAN MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT - Ha, ilk dokunuşta tabii, ara formüller...

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Daha faydalı olmaz mı? Yani güneydoğudaki kişilerin, önemli kişilerin isimlerini okullara vermişsiniz, bu kıymetli bir şey.

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Evet.

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - O entegrasyonu sağlamak için kıymetlidir ama bunun ilk teması yine kendi diliyle olsa daha faydalı olmaz mı? Benim sormak istediğim buydu.

Sayın Bakan zaten şöyle bir cevap verdi: Ana dilde eğitim kıymetlidir ama işte biz kaynaştırmayı...

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Evet, ben aynı kanaatteyim ama ben kaynaştırma modeliyle şu anda 100 bin çocuğa Türkçe öğrettim. Halep ve Şam -kardeş şehrimiz- şu anda ben gittiğim zaman çocuklar Arapça dersi istiyorlar benden GASMEK'te. "Okula gideceğim, Arapça derse başlamam lazım. Türkçem Arapçamdan daha iyi." Kaynaştırma modeli uyguladım.

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Arapçayı da öğretseydik keşke.

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI FATMA ŞAHİN - Kaynaştırdım Vekilim.

ONUR DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) - Arapçayı da keşke öğretseydik çünkü kendi ana dilleri...