SEMRA ÇAĞLAR GÖKALP (Bitlis) - Teşekkürler Sayın Başkan.

Yani şimdi, biz bu protokolü biraz inceledik açıkçası, sağlık alanında önemli bir iş birliği aynı zamanda Türkiye ve Suriye ilişkileri açısından da ancak bildiğimiz üzere Suriye'de henüz sağlanmış bir istikrarın olmadığı, her an çatışmaların olduğu veya çatışmaların cereyan edeceği bir ortam da söz konusu. Şimdi, bu ortam içerisinde bu hastaneye, diyelim ki Şam ve Halep'te yapılan hastaneye Kamışlı'dan giden bir vatandaşın o geçiş sürecinde bile esasında birçok aslında güvenlik meselesinin cereyan edeceği bir durum söz konusu. Ancak benim hem bir iki sorum var hem de protokolün içeriğine dair biraz genişletilmesi gerektiğini düşündüğümüz, geliştirilmesi gerektiğini düşündüğümüz bazı noktalar var.

Madde 5'teki bu Türkiye tarafının hak ve yükümlülükleri kısmındaki 80 milyon dolar tahsis edilen noktada... Şimdi, burada denetleme yetkisine dair bir şey, çok açık bir şey göremiyoruz. Bu sadece, bir baktığım, anladığım kadarıyla tarafların oluşturduğu ortak bir komite tarafından olacak ancak burada işte, TBMM'nin denetleme rolünün ne olacağı, kamuoyunun bu sürece dair bilgilendirilmesinin nasıl yapılacağı, bağımsız bir mali denetimin olması meselesi ve uluslararası denetim mekanizmalarının nasıl olacağı noktasında herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır ve bunların önemli olduğunu, bu hususların önemli olduğunu ve uzun vadede açıkçası protokolün, hani sonrasında çıkacak birçok pürüzün de önünü keseceğini düşünüyoruz.

Aynı zamanda, savaş nedeniyle zarar gören sağlık altyapısının zaten yeniden işler hâle getirilmesi bakımından, dediğim gibi önemli bir iş birliği modeli ortaya koymaktadır ancak sağlık hizmetlerinin evrensel insan hakları ilkesi doğrultusunda yürütülebilmesi için şu önerilerimiz olacak protokolün detaylarına, içeriğine dair: Sağlık hizmetlerinden ayrım gözetmeksizin yararlanılacağının güvence altına alınması, hasta hakları ve kişisel verilerin korunmasına ilişkin açık düzenlemelerin yapılması -bir düzenleme var ama çok açık bir düzenleme değil- bağımsız mali ve idari denetim mekanizmalarının oluşturulması, kaynak kullanımında şeffaflığın sağlanması, yerel sağlık otoriteleri ile sivil toplumun karar süreçlerine katılımının güvence altına alınması ve uluslararası insan hakları ve insancıl hukuk standartlarına açık atıf yapılması noktasında geliştirilmeye açık hükümleri içermesi gerektiğini düşünüyoruz.

Bir sorum da olacak: Bu sağlık hizmetleri oraya gidecek yani o sağlık hizmetlerinden faydalanacak halka dair hangi dillerde hizmet verilecek, bunu da sormak istiyorum.

Teşekkürler.