KOMİSYON KONUŞMASI

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Şimdi, bazen şöyle olaylarla karşılaşabiliyoruz: Diyelim ki çocuk Telegram'da bazı gruplara giriyorlar, "chat" gruplarına, orada bir suç pazarlığı yapılıyor, mesela, oradan suçlu devşiriyorlar. Bu bir örnek. Mesela, Telegram'a girmesini bir süre hâkim kararıyla kısıtlıyorsunuz. Ya da diyelim ki... Bu özellikle İngiltere'de cinsel suçlarda, cinsel taciz suçlarında uygulanan ve yine çocuklar için de uygulanan bir madde yani böyle bir şey İngiltere'de de uygulanıyor. Biz ama başka riskleri de ekledik, çocuk pornografisi, cinsel taciz, cinsel istismarla sınırlı tutmadık; belli sitelere girmemek, o yazılımlarla çocuğu bir şekilde dijital risklerden ari tutmaya çalışıyoruz.

İkinci olarak da yani...

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Kaleme alınanlar ama sizin söyledikleriniz değil.

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - İkinci olarak da şöyle bir şey var yine İngiltere'de: Diyelim ki bir hüküm verildi, bu yönlendirme tedbirine hükmedildi; o tarihten sonrası için girdiği içeriği silemiyor yani öyle bir şey de var -yine İngiltere'de de var- Öyle bir sistem. Yoksa onun içeriğini biz takip etmiyoruz fakat o girdiği içeriği silemiyor. Mesela ne oluyor biliyor musunuz? Çocuk yakalanır yakalanmaz WhatsApp'larını siliyor, WhatsApp mesajlarını siliyor, bütün dijital içeriğini silebiliyor hâlihazırda fakat onu takip etmekten başka bir şey, o içeriği silemediği için bu da bir kontrol. Anlatabiliyor muyum? Yani yine bir suça bulaşırsa o konuyla ilgili, tanımlı suça bulaşırsa o zaman içeriğini polise, savcıya açacağını, açmakla yükümlü olduğunu biliyor. Bu özellikle cinsel suçlar için aslında tasarlanmış bir şey fakat biz biraz daha kapsamını... Çünkü maalesef duyuyoruz işte Discord'da falan giriyorlar çocuklar ve suç öğreniyorlar, suç pazarlığı yapıyorlar ya da oradan işte, belli miktar para miktarlarına suçu üstlenebiliyor. Bunlar için kullanılmış, kurgulanmış bir şey.

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Söyledikleriniz hakikaten bu maddenin kaleme alınmış olmasına bir cevap değil.

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Niye değil?

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Bakın, maddede açıkça yazılanı size okuyayım: "Kullandığı telefon cihazı, telefon hattı veya her türlü bilgisayar, tablet ve benzeri dijital cihazın bildirilerek cihazın tedbir kararından sonraki hareketlerini Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından 3 aydan az 2 yıldan fazla olmamak üzere çeşitli takip yazılımlarıyla ilgili kurum denetimine açmaya, riskli olarak tanımlı bazı mecralar, uygulamalar ve dijital platformlara erişimin engellenmesine..."

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Evet, aslında tam bunu söylemeye çalıştım.

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Yok, benim de tamamen söylediğim şey aslında, tamamen özel hayatın gizliliğini ortadan kaldırma amaçlıyor, tamamen dijital verilerin...

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Bir suç işlenmiş bir tedbir hükmü verilmişti. Şimdi, bu herhangi bir çocuğa, herhangi bir vatandaşa uygulanmayacak.

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Ceza sorumluluğu olmayan, adli süreçteki çocuklar...

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Sayın Uçar, zaten burada hâkim kararı olacak yani hâkim kararı olacağı için...

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Dijital mecralarla ilintili bir suç varsa yani bu çocuk pornosu olabilir, cinsel istismar olabilir, taciz olabilir; mahkeme kararıyla olacak, zaman tahdidi olacak.

MUSTAFA KÖSE (Antalya) - Hâkime böyle bir yetki veriliyor, yapıp yapmaya da bilir hâkim.

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Hâkim kararı olmasında sıkıntı yok. Hâkim, karar verebilmesi için mevzuatta düzenleme olması lazım. Şimdi, bu mevzuata yeni giren bir düzenleme, doğru mu?

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Doğru.

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Bu madde yeni giriyor, bir önceki madde gibi aynı şekilde bu maddede mevzuata yeni giren düzenleme. Dolayısıyla, yeni bir şey düzenliyorsunuz. Yeni bir şey düzenlerken, toplumun haklarına yönelik saldırıya bir alan açıyorsunuz, bir kapı açıyorsunuz. Bugün bu ceza sorumluluğu olmayan, adli süreçteki çocuklar üzerinden yapılıyor, yarın başkaları için yapılacak, kapsamı genişletilecek. Hiçbir şekilde kişilerin özel hayatlarına müdahale edilmemesi gerektiğini noktasındaki bir tavırdır bu, söylemdir, bunu anlatmaya çalışıyoruz, bunu söylemeye çalışıyoruz. Yani buradaki genel tedbirlerin, yönlendirme tedbirlerinin dışında burada özel hayatın gizliliğini ortadan kaldırmaya amaçlayan bir düzenlemedir ve ceza sorumluluğu olmayan bir çocuktan bahsediyoruz.

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Yani bazen çocuklar mesela dijital mecralarla fuhşa falan da teşvik edilebiliyor, fuhşa yönlendirilebiliyor. Yani çocuğu riske atacak sitelere, mecralara girmesini engelleyecek.

BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Sayın Başkan, 6 yaşındaki bir çocuk da hâkim karşısına çıkabiliyor yani değil mi?

LEYLA ŞAHİN USTA (Ankara) - Hayır, öyle bir şey yok.

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Ya, 2 yaşındaki çocuğa üç yüz saat okuma tedbiri uygulayacağız(!)

LEYLA ŞAHİN USTA (Ankara) - 12-15 yaştan bahsediyoruz.

BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Hayır, şu anki kanun maddesi, ceza ehliyeti olmayan 15 yaşından küçük bir çocuk, 6-7 yaşında bir çocuk...

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Yok, tedbir kararları duruşmasız veriliyor Beritan Vekilim zaten.

BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Ama "Hâkim karşısına çıkacak." diyorsunuz.

MÜŞERREF PERVİN TUBA DURGUT (İstanbul) - Çıkmıyor, tedbir kararı ya. Yok, öyle bir şey yok, tedbir kararı olduğu için...