KOMİSYON KONUŞMASI

BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.

Aslında konuşmamın pek çok başlığı Şenol Vekilimin başlıklarıyla kesişiyor. Öncelikle, ben de meselenin dijitalleşme boyutuna vurgu yapmak isterim. Elbette, bu meselenin ve günümüz dünyasında tartışılan her şeyin bir dijitalleşme boyutu var fakat biz bu Komisyonda bu meseleyi dijitalleşmeye indirgeyecek olursak asıl gerçeği, toplum güvenliğini, çocuk güvenliğini, çocuk korumayı es geçmiş oluruz ve bu, bence bu Komisyonunun derinliğine de yakışmaz, bir parçasıdır ama buraya boğmamak lazım, burayla sınırlandırmamak lazım, gelen kurumların da meseleyi burayla sınırlı tutmaması lazım, Komisyonun önünü açarken, öneriler sunarken çok boyutlu öneriler sunulması lazım. Bu konuda ben de hemcinsime, Fatma Hanım'a teşekkür edeyim. Gerçekten çok nitelikli bir sunumdu, eleştirdiğim ve katılmadığım yerler olmasıyla birlikte, kadın dayanışmasıyla bugün buradaki katkıları için teşekkür ediyorum ve şunun da altını çizeyim: Ayrımcılık olarak anlaşılmasın, bir kadın bir mevkiye gelmişse bir erkek 50 emek veriyorsa bir kadın 500 emek vererek oraya geliyordur; dolayısıyla, bulunulan yerin kıymeti ve yapılan işler bir vesileyle daha büyük öneme sahip.

TİHEK'e sorum olacak: Son yıllarda kurumunuza okullarda yaşanan şiddet, akran zorbalığı ve ayrımcılığa yönelik kaç başvuru yapıldı, çocuklardan gelen kaç başvuru yapıldı ve bu başvuranların kaçı çocuktu, kaçı velilerinden geldi? Bu vesileyle şunu da ifade edeyim: Bu kurum doğrudan çocukların kendini ifade edebildikleri bir kurum olması sebebiyle de çok önemli bir kurum. Çocuk katılımının olduğu bir kurum ne kadar genelleşmiş, ne kadar çocuğun haberi var bununla ilgili bir çalışmanız var mı; onu da merak ediyorum. Ama çocukların gündemine almamız gereken kurum, çocukların doğrudan başvuru yapmasının çok kıymetli olduğu bir kurum. Dolayısıyla, biz, kamu spotlarıyla, konuşmalarla, yapılacak olan birtakım çalışmalarla bu kurumun yaygınlaşması gerektiğini düşünüyoruz.Kaç çocuk size başvurdu ve başvuran çocukların okullarda yaşanan şiddetle ilgili kısmı ne kadar, onu merak ediyorum. Aynı zamanda kuruma başvurular arasında hak ihlali ve ayrımcılık olarak alt başlıklandırdığınız kaç olay var? Şunu merak ediyoruz: Okullarda ayrımcılık ve çocuk hak ihlalleri sizin kurumumuza ne kadar ulaşıyor? Bunun verisi sizde ne kadar? Aynı zamanda okullarda şiddeti tetikleyen unsurlar olarak değil etnik kimlik, sosyoekonomik statü, cinsiyet ve inanç temelli ayrımcılık vakalarında TİHEK'e çocuklar tarafından yapılmış bir başvuru var mı? Buna dair özel bulgularımız var mı? Kurumunuz ulusal önleme mekanizması olarak yatılı okullar, pansiyonlar, rehabilitasyon merkezleri gibi alanlarda çocukların maruz kalabileceği kötü muameleleri ve şiddeti önlemek adına ne sıklıkla saha denetimi yaptığını, buradaki mekanizmanın nasıl işlediğini de merak ediyorum. Şiddeti yalnızca güvenlik ve dijital risk çerçevesinde ele almak yerine toplumsal ve yapısal kök nedenleri inceleyen çalışmalarınız da var mı? TİHEK Millî Eğitim Bakanlığında bu konuda herhangi bir somut politikaya, bir çalışmaya sahip mi? Ayrıca, 6698 sayılı Kanun'da çocuklara ait kişisel verilere ilişkin ayrı bir tanım ve özel koruma rejiminin öngörülmemesinin önemli bir yasal boşluk oluşturduğunu düşünüyoruz. Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme ve çocuğun üstün yararı ilkesi gereğince çocukların kişisel verilerinin yetişkinlerden farklı ve daha yüksek koruma standartlarına tabi tutulması gerekiyor. Bu doğrultuda kanunda çocukların kişisel verilere özgü tanım, işleme şartları ve ek güvenceler getirilmesine yönelik bir yasal düzenleme olması gerektiği hakkında siz ne düşünüyorsunuz? Bununla ilgili başka sorular da geldi. Okullarda velilere imzalatılan matbu muvafakatnamelerin veya açık rıza metinlerinin dayatma hâline geldiği yönündeki şikâyetlere karşı sizin kurumunuzun tutumu nedir? Okullarda yaşanan şiddet veya akran zorbalığı olaylarında çocukların görüntülerinin sosyal medyada veya basında yer almasıyla ilgili kurumunuzun resen inceleme başlatma gibi bir durumu var mı? Bu konuda yaptırımlar ne durumdadır? -Bunları karışık soruyorum bu arada- Mevcut KVKK çerçevesinde çocukların kişisel verilerinin korunmasında en kritik yasal ve uygulamadaki boşluklar sizlere göre nedir?

Son olarak, çocukların kişisel veri mahremiyet bilincini kazanması adına bu konuda bağımsız bir zorunlu ders olarak müfredata girmesi konusunda siz çözüm yoluna giderken bunun olası bir yöntem olduğunu düşünüyor musunuz diye sorayım.

Değerli sunumlar için teşekkür ederim.

Sanırım, yazılı olarak alacağız çünkü kalmayabilirim sonuna doğru bir konuşmam var Genel Kurulda ama yazılı olarak alırsak da ya da tutanaklardan biz takip ederiz.

Teşekkür ediyorum.