KOMİSYON KONUŞMASI

MEHMET TAHTASIZ (Çorum) - Sayın Başkan, değerli Komisyon üyeleri, Sayıştayımızın kıymetli denetçileri ve ASFAT'ın değerli yöneticileri; askerî fabrikalarımızın, tersanelerimizin, mühendislerimizin ve emekçilerimizin ortaya koyduğu bu başarılarla gurur duyuyoruz. Millî güvenliğimiz açısından böylesine önemli bir alanda faaliyet gösteren kurumların çok daha şeffaf, hesap verebilir ve denetlenebilir olması gerektiğine inanıyoruz. ASFAT'ın 2024 yılı Sayıştay raporunu incelediğimizde sorgulanması gereken rakamlarla karşılaştık. Şirketin 2023 yılında 4,7 milyar TL olan dönem zararı 2024 yılında 3,1 milyar TL kâra dönüşmüş, elbette bu gelişme olumlu. Ancak diğer taraftan, şirketin kısa vadeli ticari borçları bir yılda yaklaşık yüzde 251 artarak 33,6 milyar liraya ulaşmış. Ticari alacaklar yaklaşık 10 katına çıkmış, stoklar ise 26,6 milyar lira seviyesinde bulunuyor. Yine, Sayıştay verilerine baktığımızda, hesaplamaya göre ASFAT 2024 yılında yurt içi satışlarında yaklaşık 7,1 milyar liralık negatif brüt sonuç açıklarken yurt dışı satışlarında 11,5 milyar liralık pozitif brüt satış elde etmiş. Aynı şirket yurt dışına yaptığı satışlardan bu kadar yüksek brüt kâr elde ederken yurt içindeki satışlardan neden bu denli büyük bir zarar ile olumsuz sonuçla karşılaşıyor? Bu farkın hangi projelerden ve hangi maliyet hesaplarından kaynaklandığı açıklarsanız memnun oluruz.

Bir diğer önemli mesele, şirketin ihale ve denetim yapısı. ASFAT kamu sermayesiyle kurulmuş olmasına rağmen kamu ihale mevzuatının temel hükümlerinden muaf tutuluyor. Milyarlarca liralık satın almalar ve alt yüklenici sözleşmeleri şirketin kendi yönergeleriyle yürütülüyor. Sakarya Arifiye Tank Palet Fabrikasının işletme hakkının yirmi beş yıllığına özel sektöre devredilmesi kamuoyunun gündemini uzun süre meşgul etti. Bugün gündemin değişmemesi, bizlerin de bu meseleyi sorgulamak istemimize engel değil. Bu fabrikanın hangi koşullarda devredildiğini, taahhüt edilen yatırımların gerçekleşip gerçekleşmediğini ve kamu yararının nasıl korunduğunu bilmek istiyoruz. Bu nedenle bazı sorularımız olacak, bunlara şeffaf ve net yanıtlar verirseniz seviniriz. 2024 yılında yurt içi satışlardan yaklaşık 7,1 milyar TL negatif brüt sonuç, yurt dışı satışlarından ise 11,5 milyar TL pozitif brüt sonuç ortaya çıkmasının sebepleri nelerdir? Gene, 2025 ve 2026 yıllarında bununla alakalı durum nedir? 2024 yılında 5,4 milyar TL kambiyo kârı elde edilirken 6,74 milyar TL kambiyo zararı oluşmasının nedeni nelerdir? 2025 ve 26 yıllarında durum nedir diye tekrar soruyoruz. Sayıştay İstanbul Tersanesi yerleşkesindeki 9 depoda envanter çalışması yapılmadığını tespit etmiş, envanteri yapılmayan malzemeler için 2025 ve 2026 yıllarında fiziki sayım gerçekleştirilmiş midir? Sayım ile muhasebe kayıtları arasında eksik, fazla veya kayıp malzeme tespit edilmiş midir?

ASFAT, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun temel alım hükümlerinden muaf olduğuna göre, 2024 ve 2025 yıllarında yapılan alımların ne kadarı doğrudan satın alma, ne kadarı teklif toplama ve ne kadarı diğer yöntemlerle gerçekleşmiştir? Her yöntemin sözleşme sayısını ve parasal büyüklüğünü açıklamanızı istiyoruz.

2024 yılında alt yüklenicilere yaklaşık 2,56 milyar TL hak ediş ödemesi yapılmış; 2024, 2025 ve 2026 yıllarında bu ödemelerin en yüksek tutarı olduğu ilk 20 firma hangileridir? Sözleşmeler hangi yöntemle verilmiş ve kaç firmadan teklif alınmıştır? ASFAT'ın yerli firmalarla gerçekleştirdiği işlerde yerlilik oranı nasıl ölçülmektedir? Özellikle MİLGEM Açık Deniz Karakol Gemileri, Fırtına Obüsü, Güç Grubu ve Hassas Güdüm Kiti Projelerinde ithal parça ve sistemlerin toplam maliyet içerisindeki payı nedir?

Önceki yıllarda gündeme gelen çalışanların ve ailelerinin özel sağlık sigortası giderlerinin kurum tarafından karşılanması uygulaması sürdürülmekte midir? Bu uygulama için yıllar itibarıyla kaç kişiye, ne kadar ödeme yapılmıştır? Ayrıca, şirket kredi kartlarının kullanımına ilişkin önceki Sayıştay önerileri doğrultusunda neler yaptınız?

Sakarya 1. Ana Bakım Fabrikası'nın yirmi beş yıllık işletme hakkı devrine ilişkin sözleşmenin mali hükümleri nelerdir? İşletici firmanın ödemekle yükümlü olduğu kira, yatırım ve diğer bedellerin hangileri yerine getirilmiştir? Taahhüt edildiği belirtilen 50 milyon dolarlık yatırımın gerçekleşme tutarı ne kadardır? Fabrikanın işletme hakkının devredilmesinden önceki ve sonraki üretim kapasitesi, ürün çeşitliliği, çalışan sayısı ve yatırımları yıllar itibarıyla nasıl değişmiştir? ASFAT bu verileri hangi sıklıkla denetlemektedir?

ASFAT yönetim kurulundaki 7 kişiye 2024 yılında toplam yaklaşık 4,19 milyon TL, yönetim kurulu ve denetçiler için ise toplam 5,43 milyon TL gider kaydedilmiş. 2025 ve 2026 yıllarında kişi bazında ücret, huzur hakkı ve diğer ödemeler ne kadar olmuştur? Bu kişilerin başka kurum veya şirketlerde yönetim kurulu ücreti almaları söz konusu mudur?

Teşekkür ediyorum.