| Komisyon Adı | : | PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU |
| Konu | : | |
| Dönemi | : | 28 |
| Yasama Yılı | : | 5 |
| Tarih | : | 17 .11.2026 |
HAKKI SARUHAN OLUÇ (Antalya) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.
Sayın vekiller, Sayın Bakan, değerli bürokratlar; hoş geldiniz.
Şimdi keşke Sayın Turan da burada olsaydı, geçmişte Grup Başkan Vekili olarak karşılıklı çok tartıştığımız bir konu üzerinde konuşacağım, o da keyifle dinlerdi herhâlde.
İÇİŞLERİ BAKANI MUSTAFA ÇİFTÇİ - Şu anda görevli değil.
HAKKI SARUHAN OLUÇ (Antalya) - Tamam.
Şimdi, ben bir konu üzerine konuşacağım aslında, o da kayyımlar meselesi Sayın Bakan. Doğrusu, sizin doğrudan doğruya kayyum atadığınız olmadı yanlış hatırlamıyorsam görev sürenizde. Yani siz biraz bu konuyu elinizde buldunuz, öyle diyeyim. Eski bir konu, bizim için 2016'da başlayan bir mesele. Yani 2016'dan bugüne kadar on yıldır 150'den fazla belediyemize kayyum atanmış vaziyette. Çeşitli dönemlerde geçti, 2019'da yerel seçimlerde geri kazandık, tekrar kayyum atanmaya başlandı; 2024'te 78 belediye kazandık, 10 belediyemize kayyum atandı 2024'ten sonra. Hakkâri, Mardin Büyükşehir, Batman, Halfeti, Dersim, Bahçesaray, Akdeniz, Siirt, Van Büyükşehir ve Kağızman belediyelerine kayyum atandı. O günden bugüne de kayyumlar sürüyor. Şimdi, biz hep eleştirdik, bu mesele artık bir kayyum rejimi hâline geldi ve bundan bir an evvel uzaklaşmak, vazgeçmek gerekiyor. Yani çünkü bu, yerel demokrasiyi ortadan kaldıran bir mesele, yerel seçimleri, sandık hukukunu ortadan kaldıran bir mesele. Yani neresinden baksak demokrasiyle, halkın iradesiyle alakası olmayan bir konu ve esas itibarıyla da bu darbe girişimi sonrasında kanun hükmünde kararnamenin yasaya çevrilmesiyle başımıza dert edilmiş bir konudan söz ediyoruz. Yanlış bir konu. Yani bizi Anayasa'ya da aykırı olduğunu hep söyledik. Avrupa kurumlarının, bu konuda Avrupa Konseyi ve Türkiye'nin de üye olduğu çeşitli kurumlardan çıkan kararlar olduğu, Venedik Komisyonu dâhil olmak üzere, çok tartıştığımız bir konu. Biz bu konuyu biliyorsunuz Mecliste Millî Dayanışma Komisyonu kurduk, siz o zaman Bakan değildiniz henüz, o Millî Dayanışma Komisyonunda çok tartıştık. O Komisyonda ilginçtir, neredeyse 130'un üzerinde kişi ve kurum konuşma yaptı, neredeyse hepsi kayyum meselesinin yanlış olduğunu söyledi ve nihayetinde de bir ortak rapor çıktı biliyorsunuz, eleştirilerimiz de olsa bizim de oy verdiğimiz bir rapor çıktı ve o rapor da aslında bu kayyum meselesinin çözümünü de yazdık, ifade ettik, bir cümleyle ifade ettik hem de çünkü herkesin aynı düşündüğü bir konuydu, iktidar da muhalefet de ve orada dedik ki belediye başkanının şu ya da bu nedenle görevden uzaklaştırılması hâlinde belediye meclisi içinden vekil seçilir dolayısıyla bu meseleyi bir iki maddelik bir yasa düzenlemesiyle halledeceğimizi belirtmiş olduk. Biraz evvel bir arkadaşımız ifade etti, muhalefetin de zaten ortak bir yasa teklifi var bu konuda, iktidarın da itirazı yok; yapamadık hâlâ. Tabii, bu sizin kabahatiniz değil ama AK PARTİ Grubuna tabii, sormak isterim: Neden hâlâ bu kayyum meselesiyle ilgili 2 maddelik bir yasayla halledeceğimiz bir konuyu -ekimde Meclis açıldı yani bir buçuk ay oldu- hâlâ getirmediler. Bunu sormuş olayım, cevabını biliyorum aslında ama yine de sormuş olayım.
Şimdi, sizinle ilgili ne söylemek istiyorum; Sayın Bakan, siz hâlâ iki ayda bir kayyumlar meselesini uzatıyorsunuz. Yani aslında sizin elinizde bir inisiyatif var bu konuda ama kullanmıyorsunuz, anlıyoruz kullanmamanızı ama bir adım atabilirsiniz bu konuda, bazı yerlerde uzatmama imkânı var, buna rağmen yapıyorsunuz. Şimdi, üst kuruldasınız Cumhurbaşkanı Yardımcısının da içinde yer aldığı kuruldasınız ve o kurulda bilmiyorum bunu dile getirdiniz mi? Biz bekleriz ki siz İçişleri Bakanı olarak o kurulda, bu kayyum meselesinin çözülmesi lazım, ortak raporda da üzerinde anlaşılmış bir konudur çünkü demenizi isteriz yani dediyseniz günahınızı almayayım ama demediyseniz demenizi bekleriz. Yani çünkü bu kurul belli aralıklarla toplanıyor, kamuoyuna böyle bir mesaj verilmesinin önemli olduğunu düşünüyoruz. Yani bu gündeme gelmeli ve bu mesele aşılmalı bizce artık. Bu aynı zamanda toplumun da bir beklentisi. Yani bu yürüyen süreçle ilgili ufak tefek, zaman zaman ortaya çıkan sorunlar olsa da süreç genel olarak olumlu devam ediyor. Bu süreçle ilgili toplumda bir güvensizlik var yani bir taraftan herkes bu sorunun sulh içinde çözülmesi gerektiğini, bir toplumsal barışa ulaşılması gerektiğini düşünüyor, çok yüksek bir oran üstelik. Bizim en son gördüğümüz kamuoyu araştırmalarında yüzde 75'in üstünde bir oran toplumda bu sürecin iyi sonuçlanmasını istiyor fakat en başından beri bu sürece dönük bir güvensizlik de vardı yine toplumda. Biz o zaman Komisyonda da bunu tartışmıştık; yani yüzde 30'lar, 40'lar civarında güven duyulan bir süreçti baktığımızda. Şimdi bu güvenin artması gerekiyor, toplumdaki güvenin artması gerekiyor. Mesela, kayyımlar meselesi böyle güven artırıcı bir adımdır bizim görüşümüze göre ve bu konuda bir adım atılmasını gerçekten bekliyoruz ve istiyoruz çünkü neresinden baksanız bu kayyımlar faydalı bir iş yapmadılar. Hani biraz evvel söyledim, sandık hukukunun çiğnenmesi vesaire, yerel demokrasiyle ilgili çok büyük sorunlar yarattıkları gibi. Yani geldikleri belediyelerde biz çok konuştuk bunları, örnekleriyle de anlattık, Sayıştay raporları çıktı yolsuzluklarla ilgili kayyımların yaptığı. Geldikleri belediyelerde halkın mallarını yani belediyenin malını, kamu malını haraç mezat neredeyse bir sürü yerde sattılar ve çok büyük zararlar yarattılar bu kayyumlar. İçlerinde yolsuzluk yapanları da vardı, bazıları hakkında soruşturma izni verilmedi İçişleri Bakanlığı tarafından -mesela, Mardin kayyumu gibi- ama bir sürü daire müdürü yargılandı, ceza aldı. Şimdi, yani iyi bir şey yapmadılar özcesi, toparlayacak olursam. Hatta en son, Esenyurt kayyımının yardımcısının paraları koymak için ev kiralayıp oraları kasa gibi kullanmış olması fevkalbeşer bir konuydu yani hakikaten; buraya kadar vardı iş. O yüzden bu kayyım meselesinin kimseye bir faydası yok, iktidara da bir faydası yok, olmadı da zaten. O yüzden biran evvel bu konu bir çözüme ulaştırılırsa ve sizin de bu konuda bir katkınız olursa bundan dolayı memnun oluruz; onu söylemek istiyordum.
Bir de bir konu daha var, elçiye zeval olmaz. Burada bugün sizin konuşacağınızı duyunca Cumartesi Annelerinden birkaç kişi aradı beni ve dediler ki: "Uzunca zamandır biz Sayın Bakanla görüşme yapmak istiyoruz, randevu talep ediyoruz ama bir türlü alamıyoruz. Hani siz de iletirseniz bunu belki bir faydası olur." Yurttaşlardır Sayın Bakan, onların da sorunları var yani görüşmenizde bir zarar olmayacağını biz doğrusu düşünüyoruz.
Ben kısaca bunlara değinmek istemiştim, dinlediğiniz için teşekkür ederim.